Kreston Georgia აგრძელებს საგადასახადო კანონმდებლობაში შესული ცვლილებებისა და სიახლეების მიმოხილვას. ამჯერად გთავაზობთ 2023 წლის იანვრის თვეში შესული საკანონმდებლო სიახლეების მიმოხილვას.

შინაარსი

1. ცვლილებები ფინანსთა მინისტრის ბრძანებებში.

1.1.  ცვლილება საგადასახადო საკითხებში ურთიერთდახმარების შესახებ.

1.2.  ცვლილება დღგ-ის დეკლარაციაში, ტურისტული საწარმოს სტატუსის მქონე პირებისათვის.

1.3.  განისაზღვრა, საგადასახადო ორგანოს მიერ გადასახადის გადამხდელად აღრიცხული პირის, საგადასახადო აღრიცხვის გაუქმების წესი 

2. ცვლილებები შემოსავლების სამსახურის უფროსის ბრძანებებში.

2.1.  ახალი მეთოდური მითითება „ვირტუალური ზონის პირის მოგების გადასახადით დაბეგვრის თაობაზე“

2.2.  ახალი მეთოდური მითითება „თავისუფალი ინდუსტრიული ზონის საწარმოს შესახებ“

2.3.  ახალი N2549 და N2550 სიტუაციური სახელმძღვანელოები, კაპიტალის გაზრდისა და შემცირების შესახებ.

2.4.  ახალი N1517 სიტუაციური სახელმძღვანელო, დაზარალებული პირების დაფინანსების დაბეგვრის შესახებ.

2.5.  ახალი N2432 სიტუაციური სახელმძღვანელო, სისტემურ-ელექტრონული სათამაშო ანგარიშიდან გატანილი თანხის დაბეგვრის შესახებ.

1.     ცვლილებები ფინანსთა მინისტრის ბრძანებებში

1.1.ცვლილება საგადასახადო საკითხებში ურთიერთდახმარების შესახებ

2023 წლის 24 იანვარს გამოქვეყნდა და ძალაში შევიდა ცვლილება ფინანსთა მინისტრის N994 ბრძანებაში და ინსტრუქციას მე-38¹ მუხლის შემდეგ დაემატა ახალი მე-38² მუხლი, რომელიც შეეხება საგადასახადო საკითხებში ადმინისტრაციულ ურთიერთდახმარებას, რაც გულისხმობს გადასახადების ამოღებაში დახმარებას, 1988 წლის 25 იანვრის კონვენციის ან საქართველოს სხვა საერთაშორისო ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულების ფარგლებში.

კერძოდ, კი ცვლილებით განისაზღვრა, რომ „საგადასახადო საკითხებში ადმინისტრაციული ურთიერთდახმარების შესახებ“ 1988 წლის 25 იანვრის კონვენციის ან საქართველოს მიერ სხვა საერთაშორისო ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულების ფარგლებში, ხელშემკვრელი  სახელმწიფოს კომპეტენტური (უფლებამოსილი) ორგანოს მიერ, ამავე სახელმწიფოში წარმოშობილი საგადასახადო დავალიანების ამოღების მიზნით წარდგენილი „დახმარების შესახებ მოთხოვნის“  შესრულებისას გამოიყენება  ამ წესის XIII თავით განსაზღვრული საგადასახადო დავალიანების გადახდევინების უზრუნველყოფის ღონისძიება.

„დახმარების შესახებ მოთხოვნა“  ნიშნავს „საგადასახადო საკითხებში ადმინისტრაციული ურთიერთდახმარების შესახებ“ 1988 წლის 25 იანვრის კონვენციის ან სხვა საერთაშორისო ხელშეკრულების შესაბამისად, ხელშემკვრელი სახელმწიფოს კომპეტენტური ორგანოს მიმართვას საგადასახადო ორგანოსთვის საგადასახადო დავალიანების ამოღებაში დახმარების მიღების მიზნით, რომელიც უნდა შეიცავდეს ისეთ ინფორმაციას როგორიც არის ხელშემკვრელი სახელმწიფოს კომპეტენტური ორგანოს დასახელება, მოთხოვნის მიმღები საგადასახადო ორგანოს დასახელება, ხელშემკვრელი სახელმწიფოს  გადასახადის გადამხდელის რეკვიზიტებს, იმ გადასახადების სახეებს და ოდენობას რომელიც ექვემდებარება ამოღებას და არ არის სადავო, „დახმარების შესახებ მოთხოვნის“ არსის მოკლე შინაარსს და სხვა დამატები ინფორმაცია, რომელიც განისაზღვრება ამავე მუხლის მე-3 ნაწილით.

ამასთან, „დახმარების შესახებ მოთხოვნაში“ საგადასახადო დავალიანების თანხა, რომლის ფარგლებშიც განხორციელდება მოთხოვნის შესრულება, ასახული უნდა იყოს საქართველოს ეროვნულ ვალუტაში (ლარში) და არ უნდა იყოს 1000 ლარზე ნაკლები, ამასთან, საგადასახადო დავალიანების (მათ შორის, საურავის მიხედვით) გაზრდის შემთხვევაში, აღნიშნულ თანხაზე  ხელშემკვრელი სახელმწიფო წარმოადგენს ახალ „დახმარების შესახებ მოთხოვნას“ ამავე პუნქტში აღნიშნული თანხის მინიმალური ზღვრული ოდენობის გათვალისწინებით.

„დახმარების შესახებ მოთხოვნის“ სრულად ან ნაწილობრივ შესრულების შემთხვევაში, ხელშემკვრელ სახელმწიფოს შემოსავლების სამსახურის მიერ წერილობით ეცნობება საგადასახადო დავალიანების  ამოღების თარიღის, ამოღებული თანხის (ლარში) ოდენობის და თანხის გადარიცხვის  თარიღის შესახებ.

1.2.ცვლილება დღგ-ის დეკლარაციაში, ტურისტული საწარმოს სტატუსის მქონე პირებისათვის

2023 წლის 25 იანვარს გამოქვეყნდა და ძალაში შევიდა ცვლილება ფინანსთა მინისტრის N996 ბრძანებაში, შედეგად კი დღგ-ის დეკლარაციის „ა“ დანართს დაემატა IV ნაწილი „დღგ-ით დასაბეგრი თანხა ტურისტული საწარმოს სტატუსის გაუქმებისას“, რომელიც ხელმისაწვდომია მხოლოდ ტურისტული საწარმოს სტატუსის მქონე იურიდიული პირებისათვის.

დეკლარაციის აღნიშნული ნაწილის შევსების ვალდებულება ტურისტული საწარმოს სტატუსის მქონე საწარმოებს  წარმოეშობათ სტატუსის ვადის ამოწურვის ან ვადაზე ადრე გაუქმების შემთხვევაში. ამასთან, სტატუსის ვადის ამოწურვის შემთხვევაში ფორმა ივსება კალენდარული წლის ბოლო საანგარიშო პერიოდში (დეკემბრის თვეში), ხოლო სტატუსის მოქმედების ვადის ამოწურვამდე გაუქმების შემთხვევაში ფორმა ივსება გაუქმების შესაბამის საანგარიშო პერიოდში.

დღგ-ის დეკლარაციის  „ა“ დანართის ახალ IV ნაწილში აისახება სტატუსის მოქმედების მთელ პერიოდში სასტუმროს ნომრების/აპარტამენტების მიწოდებიდან ბრუნვის თანხის 1.18-ზე გაყოფის შედეგად მიღებული თანხა, რომელიც არ დაიბეგრა დღგ-ით, ვინაიდან გათავისუფლებულია დღგ-ისაგან ჩათვლის უფლებით, სსკ-ის 172-ე მუხლის მე-4 ნაწილის „ქ“ ქვეპუნქტის.

ასევე, აღნიშნულ ფორმაში აისახება ინფორმაცია ტურისტული საწარმოს ან/და სასტუმროს ფუნქციონირებისთვის მოწვეული პირების მიერ კონკრეტული სასტუმროს ფუნქციონირების შედეგად დღგ-ით დასაბეგრი ოპერაციების (გარდა დღგ-ისგან გათავისუფლებული ოპერაციებისა) დეკლარირებული და საგადასახადო ორგანოს მიერ აღნიშნული ობიექტის მიხედვით დამატებით დარიცხული თანხების შესახებ. მასში არ შეიტანება აქტივების (მ.შ სასტუმროს ნომრების/აპარტამენტების) მიწოდებით მიღებული კომპენსაცია.

1.3.განისაზღვრა, საგადასახადო ორგანოს მიერ გადასახადის გადამხდელად აღრიცხული პირის, საგადასახადო აღრიცხვის გაუქმების წესი

2023 წლის 16 იანვარს გამოქვეყნდა და ძალაში შევიდა ცვლილება ფინანსთა მინისტრის N996 ბრძანებაში და ინსტრუქციას მე-7 მუხლის შემდეგ დაემატა ახალი მე-7¹ მუხლი, რომლითაც განისაზღვრა წესი თუ როგორ უნდა განხორციელდეს საგადასახადო ორგანოს მიერ გადასახადის გადამხდელად აღრიცხული პირის საგადასახადო აღრიცხვის გაუქმება, რაც გულისხმობს  შემოსავლების სამსახურის გადასახადების ადმინისტრირების საინფორმაციო სისტემაში შესაბამისი სტატუსის დაფიქსირებას. საგადასახადო ორგანო, შესაბამისი საფუძვლის არსებობის შემთხვევაში, იღებს გადაწყვეტილებას, საგადასახადო ორგანოს მიერ გადასახადის გადამხდელად აღრიცხვას დაქვემდებარებული პირებისათვის, საგადასახადო აღრიცხვის გაუქმების თაობაზე, რის შესახებაც ინფორმაცია ქვეყნდება შემოსავლების სამსახურის ოფიციალურ ვებგვერდზე, გადასახადის გადამხდელთა რეესტრში. აღნიშნული პირების საგადასახადო აღრიცხვა უქმდება საქმიანობის შეწყვეტასთან დაკავშირებით საგადასახადო ორგანოში შესაბამისი დოკუმენტის წარდგენიდან 1 თვის ვადაში, ხოლო საგადასახადო შემოწმების ჩატარების შემთხვევაში, საგადასახადო შემოწმების დასრულებიდან არაუგვიანეს 1 თვისა, თუ არ არსებობს ამავე მუხლით გათვალისწინებული საგადასახადო აღრიცხვის გაუქმებაზე უარის თქმის საფუძველი.

ქვემოთ კი დეტალურ ინფორმაციას წარმოგიდგენთ ზემოხსენებულ ცვლილებაში აღწერილი პირების საგადასახადო აღრიცხვის გაუქმების წესის შესახებ:

1. საქართველოს მოქალაქე ფიზიკური პირის (გარდა ინდივიდუალური მეწარმისა) და საქართველოს მოქალაქეობის არმქონე ფიზიკური პირის საგადასახადო აღრიცხვა უქმდება პირის გარდაცვალების თარიღიდან. საგადასახადო აღრიცხვის გაუქმების საფუძველი კი არის:

• სსიპ სახელმწიფო სერვისების განვითარების სააგენტოს/საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტროს მიერ პირის გარდაცვალების თაობაზე საგადასახადო ორგანოსათვის მოწოდებული ინფორმაცია;
• დაინტერესებული პირის მიერ გარდაცვლილი პირის საგადასახადო აღრიცხვის გაუქმების შესახებ წარდგენილი განცხადება, პირის გარდაცვალების მოწმობასთან ერთად. გარდაცვალების მოწმობას, თუ იგი გაცემულია უცხო ქვეყნის უფლებამოსილი ორგანოს მიერ, უნდა ერთვოდეს ნოტარიული წესით დამოწმებული თარგმანი ქართულ ენაზე.

2. გაერთიანების, ამხანაგობის და სხვა მსგავსი წარმონაქმნის საგადასახადო აღრიცხვა უქმდება პირის მიერ საქმიანობის შეწყვეტის თარიღიდან, ხოლო საგადასახადო შემოწმების შემთხვევაში, საგადასახადო შემოწმების შედეგებზე ადმინისტრაციული წარმოების/სამართალწარმოების დასრულების თარიღიდან. საგადასახადო აღრიცხვის გაუქმების მიზნით, საგადასახადო ორგანოს წარედგინება:

• საქმიანობის შეწყვეტის შესახებ მონაწილეთა გადაწყვეტილება ან/და;
• საქმიანობის შეწყვეტის კანონმდებლობით გათვალისწინებული საფუძვლის არსებობის დამადასტურებელი სხვა დოკუმენტი.

1. უცხოური საწარმოს/ორგანიზაციის, მისი მუდმივი დაწესებულების, აგრეთვე არარეზიდენტი ფიზიკური პირის მუდმივი დაწესებულების, უცხო ქვეყნის კანონმდებლობის შესაბამისად შექმნილი კორპორაციების, კომპანიების, ფირმების და სხვა მსგავსი წარმონაქმნების საგადასახადო აღრიცხვა უქმდება პირის მიერ საქმიანობის შეწყვეტის თარიღიდან, ხოლო საგადასახადო შემოწმების შემთხვევაში, საგადასახადო შემოწმების შედეგებზე ადმინისტრაციული წარმოების/სამართალწარმოების დასრულების თარიღიდან. საგადასახადო აღრიცხვის გაუქმების მიზნით, საგადასახადო ორგანოს წარედგინება:

• ლეგალიზებული/აპოსტილით დამოწმებული, ქართულ ენაზე თარგმნილი და სანოტარო წესით დადასტურებული საქმიანობის შეწყვეტის დამადასტურებელი დოკუმენტი;
• ხოლო იმ შემთხვევაში, თუ დოკუმენტის ლეგალიზება/აპოსტილით დამოწმება არ მოითხოვება – მხოლოდ მისი ნოტარიულად დადასტურებული თარგმანი ქართულ ენაზე.

2. დიპლომატიური და მასთან გათანაბრებული სტატუსის მქონე ორგანიზაციის საგადასახადო აღრიცხვა უქმდება ამ პირების საქმიანობის შეწყვეტის შესახებ უფლებამოსილი პირის მიერ მიღებული გადაწყვეტილების თარიღიდან. საგადასახადო აღრიცხვის გაუქმების მიზნით, საგადასახადო ორგანოს წარედგინება საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტროს მიერ გაცემული დოკუმენტი, რომლითაც დასტურდება დიპლომატიური და მასთან გათანაბრებული სტატუსის მქონე ორგანიზაციის მიერ საქმიანობის შეწყვეტის ფაქტი.

ამასთან, თუ საგადასახადო ორგანოსათვის ცნობილი გახდა ამ პირების საქმიანობის შეწყვეტის  შესახებ მიღებული გადაწყვეტილების თაობაზე, საგადასახადო ორგანოს უფლება აქვს, აღნიშნულ პირებს საგადასახადო აღრიცხვა გაუუქმოს საკუთარი ინიციატივით.

3. საჯარო სამართლის იურიდიული პირის და საბიუჯეტო ორგანიზაციის საგადასახადო აღრიცხვა უქმდება ამ პირების საქმიანობის შეწყვეტის შესახებ უფლებამოსილი პირის მიერ მიღებული გადაწყვეტილების თარიღიდან. საგადასახადო აღრიცხვის გაუქმების მიზნით, საგადასახადო ორგანოს წარედგინება საქართველოს კანონმდებლობის შესაბამისად, საქმიანობის შეწყვეტის შესახებ უფლებამოსილი პირის მიერ მიღებული გადაწყვეტილება.

ამასთან, თუ საგადასახადო ორგანოსათვის ცნობილი გახდა ამ პირების საქმიანობის შეწყვეტის  შესახებ მიღებული გადაწყვეტილების თაობაზე, საგადასახადო ორგანოს უფლება აქვს, აღნიშნულ პირებს საგადასახადო აღრიცხვა გაუუქმოს საკუთარი ინიციატივით.

2.     ცვლილებები შემოსავლების სამსახურის უფროსის ბრძანებებში

2.1.ახალი მეთოდური მითითება „ვირტუალური ზონის პირის მოგების გადასახადით დაბეგვრის თაობაზე“

შემოსავლების სამსახურის უფროსის 2022 წლის 29 დეკემბრის N33544 ბრძანებით  დამტკიცდა ახალი მეთოდური მითითება „ვირტუალური ზონის პირის მოგების გადასახადით დაბეგვრის თაობაზე“, რომლითაც ძალადაკარგულად გამოცხადდა ამავე საკითხზე 2022 წლის 25 მარტის შემოსავლების სამსახურის უფროსის N7547 ბრძანება და რომელშიც აისახა საგადასახადო ადმინისტრირების პრაქტიკაში გამოკვეთილი დამატებითი საკითხები.

მთავარი მიდგომა ვირტუალური ზონის პირების მოგების გადასახადით დაბეგვრასთან მიმართებაში უცვლელი რჩება. კერძოდ, მოგების გადასახადში სსკ-ის 99-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ჟ“ ქვეპუნქტით განსაზღვრული საგადასახადო შეღავათის გავრცელების მიზნებისათვის არსებითია, რომ ვირტუალური ზონის პირი საქართველოს ტერიტორიაზე ახორციელებდეს საინფორმაციო ტექნოლოგიურ საქმიანობას და მოგებას იღებდეს მის მიერ საქართველოში შექმნილი საინფორმაციო ტექნოლოგიების (პროგრამული უზრუნველყოფის პროდუქტების) საქართველოს ფარგლების გარეთ მიწოდებით (მათ, შორის მომსახურების სახით მიწოდებით).

თუმცა, შეიცვალა საგადასახადო ორგანოს მიდგომა იმასთან დაკავშირებით, თუ რა შემთხვევაში უნდა ჩაითვალოს პირის საქმიანობა საქართველოს ტერიტორიაზე განხორციელებულ საინფორმაციო ტექნოლოგიურ საქმიანობად და შესაბამისად ასეთი საქმიანობის ფარგლებში შექმნილი საინფორმაციო ტექნოლოგიები საქართველოში შექმნილად. ცვლილებამდე არსებული მიდგომით, დაბეგვრის მიზნებისათვის არსებითი იყო, რომ ვირტუალური ზონის პირს საინფორმაციო ტექნოლოგიების შესაქმნელად გამოეყენებინა საქართველოში დაქირავებული პირ(ებ)ის შრომა, მათ შორის აუცილებლად შესაბამისი პროფილური განხრით, ხოლო სახელფასო განაცემი არსებითად უნდა ყოფილიყო შესაბამისობაში შესაბამისი პროფესიების მიხედვით საქართველოს შრომით ბაზარზე არსებულ ხელფასთან. საგადასახადო ორგანოს ასეთი მიდგომის გამო, არაერთ ვირტუალური ზონის პირს, რომელსაც არ ჰყავდა შესაბამისი პროფილური განხრით დაქირავებული პირი (პროგრამისტები), ვინაიდან მხოლოდ რეზიდენტი დამფუძნებელი ფიზიკური პირის მიერ ხდებოდა პროდუქტის შექმნა და შესაბამისად ხელფასის ნაცვლად გასცემდა დივიდენდს, შემოწმების შედეგად  დაერიცხა გადასახადები და სანქციები, ვინაიდან დამფუძნებლის მიერ დივიდენდის სახით მიღებული შემოსავლის ნაწილი საგადასახადო ორგანოს მიერ გადაკვალიფიცირდა როგორც პროფილური განხრით დაქირავებული პირის მიერ მიღებული

ხელფასი და შესაბამისად დაიბეგრა საშემოსავლო გადასახადის 20%-იანი განაკვეთით, ნაცვლად დივიდენდის 5%-იანი განაკვეთისა.

ახალი მეთოდური მითითებით საგადასახადო ადმინისტრირების პრაქტიკა ამ ნაწილში პოზიტიურად და ლოგიკურად შეიცვალა. კერძოდ კი, პროგრამული უზრუნველყოფის პროდუქტები საქართველოში შექმნილად ჩაითვლება, თუ მისი შექმნა არსებითად ხორციელდება უშუალოდ დაქირავებულ(ებ)ის ან/და რეზიდენტი დამფუძნებლ(ებ)ის მიერ, მათ შორის, შესაძლებელია ვირტუალური ზონის პირი პროგრამული უზრუნველყოფის პროდუქტების შესაქმნელად ახორციელებდეს მომსახურების შეძენას. ამასთან, იმ შემთხვევაშიც კი, როდესაც პირი ქმნის საინფორმაციო ტექნოლოგიებს მხოლოდ რეზიდენტი დამფუძნებელი პირის საშუალებით და არ ჰყავს დაქირავებული შესაბამისი პროფილური განხრით პირები, ჩაითვლება, რომ მისი საქმიანობა შეესაბამება „საინფორმაციო ტექნოლოგიური ზონების შესახებ“ საქართველოს კანონის, ასევე, კოდექსის მოთხოვნებს და შესრულებულია კოდექსის 99-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ჟ“ ქვეპუნქტით განსაზღვრული მოგების გადასახადის შეღავათით სარგებლობისათვის დადგენილი მოთხოვნები. შესაბამისად, რეზიდენტ დამფუძნებელ პირზე გაცემული დივიდენდი აღარ დაექვემდებარება საგადასახადო ორგანოს მიერ ხელფასად გადაკვალიფიცირებას.

ახალი მეთოდური მითითებით ჩამოყალიბდა კიდევ ერთი მნიშვნელოვანი მიდგომა. თუ ვირტუალური ზონის პირი საქართველოს ფარგლებს გარეთ ახდენს იმ საინფორმაციო ტექნოლოგიების მიწოდებას, რომელიც შექმნილი აქვს ვირტუალური ზონის პირის სტატუსის მინიჭებამდე პერიოდში, მნიშვნელოვანია განისაზღვროს გათავისუფლდება თუ არა მოგების გადასახადისგან აღნიშნული მიწოდებით მიღებული მოგების განაწილება. ძველ მეთოდურ მითითებაში ამასთან დაკავშირებით იყო ზოგადი ჩანაწერი, რომ საგადასახადო შეღავათის მიზნებისთვის არსებითია საინფორმაციო ტექნოლოგიების შექმნა და მიწოდება ხდებოდეს ვირტუალური ზონის პირის სტატუსის პირობებში. ახალ მეთოდურ მითითებაში კი გამოიკვეთა გარემოება რა შემთხვევაშიც შეიძლება, რომ ვირტუალური ზონის პირის სტატუსის მიღებამდე შექმნილ პროგრამული უზრუნველყოფის პროდუქტის, პირის მიერ სტატუსის მიღების შემდგომ, საქართველოს ფარგლების გარეთ მიწოდებით მიღებულ მოგებაზე გავრცელდეს კოდექსით დადგენილი მოგების გადასახადის შეღავათი. კერძოდ, ახალ მეთოდურ მითითებაში ასეთი მიდგომა გამოყენებულია იმ შემთხვევისათვის, როდესაც პროგრამული უზრუნველყოფის პროდუქტი პირის მიერ შეიქმნა ვირტუალური პირის სტატუსის მიღებამდე და სარგებლობის ლიცენზიით მიაწოდა საქართველოს ფარგლების გარეთ მოქმედ კლიენტებს, ამასთან პროგრამული უზრუნველყოფის დროებით სარგებლობაში გადაცემის ხელშეკრულების განუყოფელ ნაწილს წარმოადგენს შემდგომი მხარდაჭერის მომსახურება, რის სანაცვლოდაც კლიენტები იხდიან ყოველთვიურ სალიცენზიო საფასურს. რამდენადაც პროგრამული უზრუნველყოფის პროდუქტის

შემდგომი მხარდაჭერა და მომსახურება წარმოადგენს ამ პროდუქტით სარგებლობის უმნიშვნელოვანეს კომპონენტს, ჩაითვლება, რომ სტატუსის მიღების შემდგომ ასეთი პროდუქტით სარგებლობის ლიცენზიის სანაცვლოდ იურიდიული პირის მიერ მიღებული შემოსავლები სტატუსის მიღების შემდგომ მიწოდებული საინფორმაციო ტექნოლოგიების სანაცვლოდაა მიღებული და შესაბამისი მოგების განაწილება გათავისუფლდება მოგების გადასახადისგან.

2.2.ახალი მეთოდური მითითება „თავისუფალი ინდუსტრიული ზონის საწარმოს შესახებ“

როგორც ვიცით, თავისუფალი ინდუსტრიული ზონის საწარმოს (შემდგომში, თიზ-ის საწარმო) საქმიანობა რეგულირდება საქართველოს საგადასახადო კოდექსით (შემდგომში, სსკ), საქართველოს საბაჟო კოდექსით, „თავისუფალი ინდუსტრიული ზონების შესახებ“ საქართველოს კანონით, საქართველოს მთავრობის N463, N131  და N291 დადგენილებებით და ასევე, ფინანსთა მინისტრის N996 ბრძანებით. თუმცა დამატებითი განმარტებების მიზნით, შემოსავლების სამსახურის მიერ 2022 წლის 29 დეკემბერს დამტკიცდა ახალი მეთოდური მითითება ,,თავისუფალი ინდუსტრიული ზონის საწარმოს შესახებ”, რომელიც განმარტავს თავისუფალი ინდუსტრიული ზონის საწარმოს საქმიანობის წესებს, მათ შორის, ნებადართული და აკრძალული საქმიანობის, საგადასახადო შეღავათით სარგებლობის წესებს, აგრეთვე, განსაზღვრავს ამ სტატუსის ფარგლებში საგადასახადო ვალდებულებებსა და უფლებებს. ჩვენს პუბლიკაციაში შემოგთავაზებთ მეთოდური მითითების მნიშვნელოვან ასპექტებს, სრულად კი მეთოდური მითითება შეგიძლიათ იხილოთ თანდართულ ბმულზე https://rs.ge/OrdersoftheHeadoftheRevenueService?cat=1&tab=1

„თავისუფალი ინდუსტრიული ზონების შესახებ“ საქართველოს კანონის შესაბამისად, თავისუფალი ინდუსტრიული ზონა არის საქართველოს საბაჟო კოდექსით გათვალისწინებული თავისუფალი ზონის სახეობა, რომელიც წარმოადგენს საქართველოს ტერიტორიის ნაწილს განსაზღვრული საზღვრებითა და კანონით მინიჭებული სპეციალური სტატუსით და სადაც მოქმედებს დამატებითი პირობები და საგადასახადო შეღავათები. ხოლო, თიზ-ის საწარმო შეიძლება იყოს ნებისმიერი ორგანიზაციულ-სამართლებრივი და საკუთრების ფორმის საწარმო, რომელიც რეგისტრირებულია თავისუფალ ინდუსტრიულ ზონაში საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი საწარმოთა რეგისტრაციის ნორმების შესაბამისად. ამასთან, თავისუფალი ინდუსტრიული ზონის გარეთ რეგისტრირებული საწარმოები (როგორც საქართველოში რეგისტრირებული, ისე უცხოური საწარმოები) თავისუფალ ინდუსტრიულ ზონაში საქმიანობას ახორციელებენ ამ ზონაში რეგისტრირებული მუდმივი დაწესებულებების მეშვეობით, გარდა თავისუფალ ინდუსტრიულ ზონაში ელექტროენერგიის, წყლის, ბუნებრივი აირის განაწილების,

კავშირგაბმულობისა და კანალიზაციის მომსახურებების და მათთან დაკავშირებული საქმიანობის განმახორციელებელი საქართველოს საწარმოებისა. ხოლო, თიზ-ის საწარმო საქართველოს სხვა ტერიტორიაზე (თავისუფალი ინდუსტრიული ზონის გარეთ) საქმიანობას ახორციელებს, როგორც უცხოური საწარმოს მუდმივი დაწესებულება.

ქვემოთ განვიხილავთ რამდენიმე მნიშვნელოვან მაგალითს, რომელიც მოცემულია ახალ მეთოდურ მითითებაში:

მაგალითი 1:

არარეზიდენტი საწარმო თავისუფალ ინდუსტრიულ ზონაში თიზ-ის საწარმოსათვის ნებადართულ საქმიანობას (პარფიუმერული ნაწარმის წარმოებას) ახორციელებს ამ ზონაში რეგისტრირებული მუდმივი დაწესებულების მეშვეობით. არარეზიდენტი საწარმოს მუდმივმა დაწესებულებამ მისი საქმიანობიდან მიღებული მოგება ფულადი სახით გადაურიცხა არარეზიდენტ საწარმოს.

შეფასება:

სსკ-ის 97-ე მუხლის პირველი და მე-3 ნაწილების შესაბამისად, უცხოური საწარმოს მუდმივი დაწესებულებისათვის მოგების გადასახადით დაბეგვრის ერთ-ერთ ობიექტს წარმოადგენს განაწილებული მოგება. ხოლო, სსკ-ის 98¹ მუხლის მე-3 ნაწილით, არარეზიდენტი საწარმოს მუდმივი დაწესებულებისათვის განაწილებულ მოგებად ითვლება ამ მუდმივი დაწესებულების საქმიანობის შედეგად მიღებული მოგებიდან არარეზიდენტი საწარმოსათვის ფულადი ან არაფულადი ფორმით განხორციელებული განაცემი (არარეზიდენტი საწარმოს მიერ მისი მუდმივი დაწესებულებისთვის მიკუთვნებული მოგების გატანა). ამავე ნაწილის შესაბამისად, მუდმივ დაწესებულებას მიეკუთვნება მოგება, რომელიც მას შეიძლებოდა მიეღო, როგორც იმავე ან ანალოგიური საქმიანობით დაკავებულ, იმავე ან ანალოგიურ პირობებში მყოფ დამოუკიდებელ საწარმოს.

ვინაიდან, სსკ-ის 99-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ნ“ ქვეპუნქტით, თიზ-ის საწარმოს მიერ თავისუფალ ინდუსტრიულ ზონაში ნებადართული საქმიანობიდან მიღებული მოგების განაწილება და ამავე საქმიანობის ფარგლებში გაწეული ხარჯები/განხორციელებული განაცემები გათავისუფლებული მოგების გადასახადისაგან და იმის გათვალისწინებით, რომ არარეზიდენტი საწარმო მუდმივი დაწესებულების მეშვეობით თავისუფალ ინდუსტრიულ ზონაში ახორციელებს თიზ-ის საწარმოსათვის ნებადართულ საქმიანობას, როგორც ეს მაგალითშია მოცემული, არარეზიდენტი საწარმოს მიერ მისი მუდმივი დაწესებულებისთვის მიკუთვნებული მოგების გატანაზე გავრცელდება სსკ-ის 99-ე მუხლით დადგენილი მოგების გადასახადის შეღავათი.

მაგალითი 2:

თიზ-ის საწარმომ სარეკლამო მომსახურება გაუწია არარეზიდენტ საწარმოს და აღნიშნული ოპერაციიდან მიღებული მოგება დივიდენდის სახით გაანაწილა დამფუძნებელ ფიზიკურ პირებზე.

შეფასება:

სსკ-ის 25-ე მუხლის მე-7 ნაწილის შესაბამისად, საგადასახადო შეღავათი შესაძლებელია გამოყენებულ იქნას მხოლოდ იმ შემთხვევაში და იმ მომსახურებაზე, რომელიც განსაზღვრული იქნება საქართველოს მთავრობის დადგენილებით. იმის გათვალისწინებით, რომ საქართველოს მთავრობის მიერ არ არის განსაზღვრული თიზ-ის საწარმოს მიერ არარეზიდენტისათვის გასაწევი მომსახურების სახეების და შესაბამისად თავისუფალ ინდუსტრიულ ზონაში ნებადართული საქმიანობების ჩამონათვალი, თიზ-ის საწარმოს მიერ არარეზიდენტისათვის მომსახურების გაწევა არ უნდა იქნეს განხილული თავისუფალ ინდუსტრიულ ზონაში ნებადართულ საქმიანობად. ამდენად, მასზე ვერ გავრცელდება სსკ-ის 99-ე მუხლით დადგენილი მოგების გადასახადის შეღავათი.

მაგალითი 3:

თიზ-ის საწარმო ახორციელებს საქონლის შეძენას საქართველოს ფარგლებს გარეთ, ასაწყობებს შეძენილ საქონელს თიზ-ის ტერიტორიაზე და შემდეგ ახორციელებს აღნიშნული საქონლის რეალიზაციას საქართველოში და მის ფარგლებს გარეთ.

შეფასება:

იმის გათვალისწინებით, რომ თავისუფალი ინდუსტრიული ზონა არის საქართველოს საბაჟო კოდექსით გათვალისწინებული თავისუფალი ზონის სახეობა, და საქართველოს საბაჟო კანონმდებლობით თავისუფალ ზონაში ნებადართულად შესაძლებელია მიჩნეულ იქნას მაგალითად, თავისუფალი ზონის პროცედურაში მოქცეული ნებადართული საქონლის შეტანა, შენახვა და ამავე საქონლის გატანა თავისუფალი ინდუსტრიული ზონიდან, მათ შორის, რაიმე სახის გადამუშავების ან საწარმოო პროცესის გავლის გარეშე, შესაბამისად, თიზ-ის საწარმოს მიერ თავისუფალი ზონის პროცედურაში მოქცეული საქონლის შეტანა, შენახვა და ამავე საქონლის გატანა ზონიდან, განხილულ იქნება თავისუფალ ინდუსტრიულ ზონაში ნებადართულ საქმიანობად და ასეთი საქმიანობიდან მიღებული მოგების განაწილებაზე გავრცელდება სსკ-ის 99-ე მუხლით დადგენილი მოგების გადასახადის შეღავათი.

მაგალითი 4:

თიზ-ის საწარმო ახორციელებს საქონლის შეძენას საქართველოს ფარგლებს გარეთ და შემდგომ მის რეალიზაციას ასევე საქართველოს ფარგლებს გარეთ ისე, რომ საქონელი არ ექცევა თავისუფალი ზონის პროცედურაში.

შეფასება:

თიზ-ის საწარმოს მიერ თავისუფალი ზონის პროცედურაში მოქცევის გარეშე უცხოური საქონლის შეძენა და მიწოდება საგადასახადო შეღავათის მიზნებისთვის, სსკ-ის 99-ე მუხლიდან გამომდინარე, არ მიიჩნევა თავისუფალ ინდუსტრიულ ზონაში ნებადართულ საქმიანობად და შესაბამისად, ასეთი საქმიანობიდან მიღებული მოგების განაწილებაზე ვერ გავრცელდება სსკ-ის 99-ე მუხლით დადგენილი მოგების გადასახადის შეღავათი.

აგრეთვე, იგივე არგუმენტიდან გამომდინარე, ვერ გავრცელდება სსკ-ის 131-ე მუხლის მე-9 ნაწილით გათვალისწინებული შეღავათი და განაწილებული დივიდენდი დაექვემდებარება გადახდის წყაროსთან საშემოსავლო გადასახადის 5%-იანი განაკვეთით დაბეგვრას.

მაგალითი 5:

თიზ-ის საწარმომ საქართველოს კანონმდებლობით რეგისტრირებული იურიდიული პირისაგან, რომელიც არ წარმოადგენს თიზ-ის საწარმოს, შეიძინა საქონელი.

შეფასება:

სსკ-ის 25-ე მუხლის მე-3 ნაწილის თანახმად, საქართველოს კანონმდებლობით რეგისტრირებული პირის მიერ (გარდა თიზ-ის საწარმოსი) თიზ-ის საწარმოსთვის საქონლის (გარდა ადგილზე მოხმარებისათვის ან/და წარმოებისათვის განკუთვნილი ელექტროენერგიისა, წყლისა და ბუნებრივი აირისა) მიწოდებისას თიზ-ის საწარმო ვალდებულია გადაიხადოს მიწოდებული საქონლის საბაზრო ფასის 4% არაუგვიანეს საქონლის მიწოდების თვის მომდევნო თვის 15 რიცხვისა.

შესაბამისად, აღნიშნულ შემთხვევაში კანონმდებლობის პირდაპირ მოთხოვნას წარმოადგენს თიზ-ის საწარმომ დაბეგროს საქართველოს კანონმდებლობით რეგისტრირებული პირის მიერ მისთვის მიწოდებული საქონლის საბაზრო ღირებულება. ამასთან, სსკ-ის მე-18 მუხლით განსაზღვრულია, რომ საქონლის საბაზრო ფასად ითვლება ფასი, რომელიც ყალიბდება საქონლის ბაზარზე იდენტური (ხოლო მისი არარსებობის შემთხვევაში – მსგავსი) საქონლის მოთხოვნისა და მიწოდების ურთიერთზემოქმედების შედეგად და შესაბამის ბაზარზე იმ პირებს შორის დადებული გარიგების საფუძველზე, რომლებიც ამ კოდექსის მე-19 მუხლის მიხედვით არ არიან ურთიერთდამოკიდებული პირები.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, თიზ-ის საწარმო ვალდებულია არაუგვიანეს საანგარიშო თვის მომდევნო თვის 15 რიცხვისა, საქართველოს კანონმდებლობით რეგისტრირებული პირის მიერ მისთვის მიწოდებული საქონლის საბაზრო ფასი დაბეგროს 4%-იანი განაკვეთით

მაგალითი 6:

თიზ-ის საწარმომ გასცა ხელფასი საწარმოში დაქირავებით მომუშავე როგორც საქართველოს რეზიდენტ, ისე არარეზიდენტ ფიზიკურ პირებზე.

შეფასება:

სსკ-ის 154-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა.ა“ ქვეპუნქტის, 153-ე მუხლის მე-9 ნაწილისა და საქართველოს მთავრობის 2017 წლის 15 ივნისის N291 დადგენილების შესაბამისად, თიზ-ის საწარმო ვალდებულია საწარმოში დაქირავებით მომუშავე არარეზიდენტ ფიზიკურ პირებზე გაცემულ ხელფასთან მიმართებით შეასრულოს საგადასახადო აგენტის ფუნქცია – გადახდის წყაროსთან დააკავოს და ბიუჯეტში გადარიცხოს შესაბამისი გადასახადი და არაუგვიანეს საანგარიშო პერიოდის მომდევნო თვის 15 რიცხვისა, საგადასახადო ორგანოში წარადგინოს შესაბამისი დეკლარაცია.

ამასთან, თიზ-ის საწარმოში დაქირავებით მომუშავე რეზიდენტი ფიზიკური პირი ვალდებულია თიზ-ის საწარმოში დაქირავებით მუშაობის შედეგად მიღებულ შემოსავალთან (ხელფასთან) მიმართებაში თავად შეასრულოს საგადასახადო ვალდებულება – გადაიხადოს საშემოსავლო გადასახადი ყოველთვიურად, არაუგვიანეს საანგარიშო თვის მომდევნო თვის 15 რიცხვისა და საანგარიშო წლის მომდევნო წლის 1 აპრილამდე საგადასახადო ორგანოს წარუდგინოს საშემოსავლო გადასახადის წლიური დეკლარაცია (გარდა იმ შემთხვევისა, როცა თიზ-ის საწარმო ნებაყოფლობითა და დაქირავებულის თანხმობით, თავად ასრულების საგადასახადო აგენტის ვალდებულებებს და ამის შესახებ გაცხადებული აქვს საგადასახადო ორგანოსთვის).

მაგალითი 7:

არარეზიდენტმა იურიდიულმა პირმა მომსახურება გაუწია თიზ-ის საწარმოს და ამასთან, არარეზიდენტის მიერ მიღებული შემოსავალი სსკ-ის 104-ე მუხლის შესაბამისად, განეკუთვნება საქართველოში არსებული წყაროდან მიღებულ შემოსავალს.

შეფასება:

სსკ-ის 134-ე მუხლის მიხედვით, არარეზიდენტის მიერ საქართველოში არსებული წყაროდან მიღებული შემოსავალი, რომელიც არ მიეკუთვნება საქართველოში საგადასახადო აღრიცხვაზე მყოფ არარეზიდენტის მუდმივ დაწესებულებას საქართველოში, იბეგრება

გადახდის წყაროსთან გამოქვითვების გარეშე. ამასთან, კოდექსის 154-ე მუხლის პირველი ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტის თანახმად, გადახდის წყაროსთან გადასახადის დაკავება ევალება საგადასახადო აგენტს, რომელიც არის იურიდიული პირი, საწარმო/ორგანიზაცია ან მეწარმე ფიზიკური პირი, კერძოდ, პირი, რომელიც იხდის კოდექსის 134-ე მუხლის პირველი ნაწილით განსაზღვრულ გადასახდელებს.

შესაბამისად, განსახილველ შემთხვევაში თიზ-ის საწარმოს ევალება შეასრულოს საგადასახადო აგენტის ფუნქცია – გადახდის წყაროსთან დააკავოს და ბიუჯეტში გადარიცხოს შესაბამისი გადასახადი და არა უგვიანეს საანგარიშო პერიოდის მომდევნო თვის 15 რიცხვისა, საგადასახადო ორგანოში წარადგინოს დეკლარაცია.

მაგალითი 8:

ფოთის თავისუფალ ინდუსტრიულ ზონაში რეგისტრირებულმა საწარმომ აღნიშნულ ტერიტორიაზე შერჩეულ 2000მ² მიწის ნაკვეთზე ააშენა და წარმოებაში გაუშვა ავტომანქანების მექანიკური კომპონენტების საწარმო, რომლის შემადგენლობაშია საამქრო, საწყობი, ოფისი და სასადილო.

შეფასება:

თიზ-ის საწარმო ქონების გადასახადში ისარგებლებს შეღავათით, სსკ-ის 206-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ჩ“ ქვეპუნქტის შესაბამისად.

მაგალითი 9:

ქუთაისის თავისუფალი ინდუსტრიული ზონის ორგანიზატორმა ქუთაისის თიზ-სთვის განკუთვნილ 230 000მ² ტერიტორიაზე ააშენა შენობა-ნაგებობები და აღჭურვა შესაბამისი ტექნიკა-დანადგარებით. აგრეთვე, ქუთაისის თავისუფალი ინდუსტრიული ზონის ორგანიზატორმა თიზ-ის საწარმოს იჯარით გადასცა ამ ინდუსტრიულ ზონაში არსებული სხვა შენობა-ნაგებობა მასზე დამაგრებულ მიწის ნაკვეთთან ერთად.

შეფასება:

თავისუფალი ინდუსტრიული ზონის ორგანიზატორი ქონების გადასახადში პირველ ქონებაზე (აშენებული შენობა და მიწა) ისარგებლებს შეღავათით, სსკ-ის 206-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ჩ“ ქვეპუნქტის შესაბამისად, რომლის მიხედვითაც ქონების გადასახადისგან გათავისუფლებული თავისუფალ ინდუსტრიულ ზონაში არსებული ქონება.

ხოლო, ორგანიზატორი მის მიერ იჯარით გადაცემულ ქონებაზე და მიწის ნაკვეთზე ვერ ისარგებლებს ქონების გადასახადის შეღავათით, სსკ-ის 206-ე მუხლის მე-2 ნაწილის

შესაბამისად, რომლის მიხედვითაც, სსკ-ის 206-ე მუხლით დადგენილი ქონების გადასახადის შეღავათი არ ვრცელდება პირის მიერ იჯარით, უზუფრუქტით, ქირით ან სხვა ამგვარი ფორმით სხვა პირისთვის გადაცემულ მიწის ნაკვეთზე (ან მის ნაწილზე) ან/და საწარმოს/ორგანიზაციის მიერ ამავე ფორმით გადაცემულ შენობა-ნაგებობებზე (ან მათ ნაწილზე).

2.3. ახალი N2549 და N2550 სიტუაციური სახელმძღვანელოები, კაპიტალის გაზრდისა და შემცირების შესახებ

2023 წლის 12 იანვარს გამოქვეყნდა ორი ახალი სიტუაციური სახელმძღვანელო, რომელშიც აღწერილია კაპიტალის გაზრდის/შემცირების ოპერაციების დაბეგვრის საკითხები, მაშინ როდესაც კაპიტალის გაზრდა/შემცირება არ არის რეგისტრირებული მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრში. მოკლედ მიმოვიხილოთ ორივე მათგანი:

1) 100% წილის მფლობელმა საწარმო A-მ 2021-2022 წლებში განახორციელა მის მიერ დაფუძნებულ შპს B-ს კაპიტალში თანხის შეტანა, ხოლო 2022 წელს განხორციელებული შენატანის ფარგლებში A-მ შეამცირა შპს B-ს კაპიტალი. კაპიტალის გაზრდა/შემცირება არ არის რეგისტრირებული მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრში, თუმცა შედგენილია პარტნიორის გადაწყვეტილებები და შესრულებულია შესაბამისი ბუღალტრული გატარებები.

ასეთ შემთხვევაში, განხორციელებული შენატანის ფარგლებში საწარმოს კაპიტალის შემცირება და თანხის გაცემა პარტნიორზე, მიუხედავად იმისა, რომ კაპიტალის გაზრდა/შემცირება არ არის რეგისტრირებული შესაბამის რეესტრში, არ განიხილება მოგების განაწილებად და შესაბამისად არ დაიბეგრება.

2) 100% წილის მფლობელმა დღგ-ს გადამხდელად რეგისტრირებულმა ინდ. მეწარმე A-მ 2022 წელს განახორციელა მის მიერ 2021 წელს დაფუძნებული შპს B-ს კაპიტალში 120,000 ლარის ღირებულების კომერციული დანიშნულების უძრავი ქონების შეტანა, რომელიც შპს B-ს სახელზე დარეგისტრირდა უძრავ ნივთებზე უფლებათა რეესტრში. კაპიტალის გაზრდა არ არის რეგისტრირებული მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრში, თუმცა შედგენილია პარტნიორის გადაწყვეტილება და შესრულებულია შესაბამისი ბუღალტრული გატარებები.

ასეთ შემთხვევაში, A-ს მიერ უძრავი ქონების შპს B-სთვის გადაცემა, მიუხედავად იმისა, რომ კაპიტალის გაზრდა არ არის რეგისტრირებული შესაბამის რეესტრში, არ განიხილა საქონლის მიწოდებად დღგ-ის მიზნებისათვის და ოპერაცია არ დაბეგრა დღგ-ით.

2.4.ახალი N1517 სიტუაციური სახელმძღვანელო, დაზარალებული პირების დაფინანსების დაბეგვრის შესახებ

2023 წლის 12 იანვარს გამოქვეყნდა კიდევ ერთი ახალი სიტუაციური სახელმძღვანელო, უკრაინაში საომარი მოქმედებების შედეგად დაზარალებული მოსახლეობის სოციალურ-ეკონომიკური მხარდაჭერის ფარგლებში.

უკრაინაში განვითარებული მოვლენების ფონზე, უცხო ქვეყნის სახელმწიფო ორგანოებისა და საერთაშორისო ორგანიზაციების მიერ ხორციელდება საომარი მოქმედებების გამო საქართველოში შემოსული უცხო ქვეყნის მოსახლეობის სოციალურ-ეკონომიკური დახმარების დაფინანსება.

თუკი აღნიშნული დაფინანსების ფარგლებში საქართველოში რეგისტრირებული ორგანიზაცია (ა(ა)იპ) ან უცხოური ა(ა)იპ-ის წარმომადგენლობა შეასრულებს მხოლოდ შუამავლის როლს, რაც გულისხმობს მის მიერ მიღებული თანხის სხვა პირისათვის გადაცემის ვალდებულებას და ამასთან, ფიზიკური პირები, რომლებიც საჭიროებენ ასეთ დახმარებას იდენტიფიცირებულნი არიან და აკმაყოფილებენ დახმარების მისაღებად დადგენილ კრიტერიუმებს, მაშინ არც თანხის მიმღებ ფიზიკურ პირებს და არც თანხის გამცემ ა(ა)იპ-ს საგადასახადო ვალდებულება არ წარმოეშობა.

2.5.ახალი N2432 სიტუაციური სახელმძღვანელო, სისტემურ-ელექტრონული სათამაშო ანგარიშიდან გატანილი თანხის დაბეგვრის შესახებ

კიდევ ერთი ახალი სიტუაციური სახელმძღვანელო, რომელიც გამოქვეყნდა 2023 წლის 12 იანვარს და ეხება სისტემურ-ელექტრონული სათამაშო ანგარიშიდან გატანილი თანხის დაბეგვრას.

ფაქტობრივი გარემოება არის შემდეგი: სისტემურ-ელექტრონული ფორმით მოწყობილი აზარტული ან/და მომგებიანი თამაშობებში მონაწილე ფიზიკურმა პირმა მოიგო ჯეკპოტი. ამასთან, მას რეიტინგში საპრიზო ადგილის დაკავებისთვის (“ლიდერბორდის” შემთხვევაში) ფულადი პრიზი და ასევე ჯეკპოტ ბონუსი ჯეკპოტის ორმაგი ოდენობით, გადაეცა

თამაშობის მომწყობი პირის (ორგანიზატორის) მიერ საჯაროდ გაცხადებული აქციის ფარგლებში. როგორც მოგებული ჯეკპოტი, ასევე ჯეკპოტ ბონუსის თანხა და ლიდერბორდიდან მიღებული თანხები ჩაირიცხა ფიზიკური პირის სისტემურ-ელექტრონულ სათამაშო ანგარიშზე.

ასეთ შემთხვევაში, მოთამაშის მიერ შესრულებულ პირობებზე/მიღწეულ შედეგზე ჯეკპოტის სახით მიღებული შემოსავალი განიხილება შესაბამისი თამაშობიდან მიღებულ მოგებად. შესაბამისად, აღნიშნული თანხა სათამაშო ანგარიშიდან გატანის შემთხვევაში დაიბეგრება გადახდის წყაროსთან 2%-იანი განაკვეთით, სსკ-ის 81-ე მუხლის 3² ნაწილის მიხედვით.

რაც შეეხება აქციის ფარგლებში მოთამაშისათვის პრიზების (ჯეკპოტ ბონუსი, ასევე ლიდერბორდის ფულადი პრიზი) გადაცემას, აღნიშნული წარმოადგენს ჯილდოს, რომელსაც მიმღებისთვის აქვს უსასყიდლო ხასიათი. შესაბამისად, ასეთი პრიზების გადაცემა (თუკი აღემატება 1000 ლარს) ექვემდებარება საშემოსავლო გადასახადით დაბეგვრას გადახდის წყაროსთან, სსკ-ის 154-ე მუხლის პირველი ნაწილის „მ“ ქვეპუნქტის საფუძველზე 20%-იანი განაკვეთით. ამასთან, აღნიშნული თანხების სათამაშო ანგარიშზე განთავსების შემთხვევაში მონაწილის მიერ მისი გატანა ასევე დაექვემდებარება გადახდის წყაროსთან 2%-იანი განაკვეთით დაბეგვრას.

შპს კრესტონ ჯორჯია

მმართველი პარტნიორი:  დავით პაპიაშვილი

საგადასახადო აუდიტის დეპარტამენტის ხელმძღვანელი : რუსუდან ჭაბუკიანი

The post 2023 წლის იანვრის თვის განმავლობაში საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობაში შესული ცვლილებები appeared first on ფინანსური აუდიტი და საგადასახადო მომსახურება.

Kreston Georgia აგრძელებს საგადასახადო კანონმდებლობაში შესული ცვლილებებისა და სიახლეების მიმოხილვას. ამჯერად გთავაზობთ 2023 წლის აგვისტოს და სექტემბრის თვეებში შესული საკანონმდებლო სიახლეების მიმოხილვას.

სარჩევი

1. ცვლილებები საქართველოს საგადასახადო კოდექსში

     1.1. ტერმინთა დაზუსტება კანონში

2. ცვლილებები საქართველოს ფინანსთა მინისტრის ბრძანებებში

     2.1. მარკირების ნომინალური ღირებულების ანაზღაურება

     2.2. აქციზის დეკლარაციის ცვლილება და ფიქსირებული გადასახადის ფარგლებში დღგ-ის გადამხდელად რეგისტრაციის წესი

     2.3. უცხოეთის დიპლომატიური წარმომადგენლობებისა და მათთან გათანაბრებული საერთაშორისო ორგანიზაციებისათვის სავალდებულო გახდა ახალი ფორმის წარდგენა

     2.4. ბარტერული ოპერაციის საბაზრო ფასით დაბეგვრა

3. ახალი სიტუაციური სახელმძღვანელოები

     3.1. დაქირავებულ პირთა რეესტრში სტაჟიორის ასახვა N2551

     3.2. საიმპორტო საქონელზე გრანტის სტატუსის მინიჭება N2552

     3.3. აქციზური მარკებით საქონლის სავალდებულო ნიშანდების არაჯეროვანი შესრულება N2553

     3.4. იჯარით აღებული ქონების რემონტის დაბეგვრა ქონების გადასახადით N1431

     3.5. ლატარიიდან მიღებული მოგების დაბეგვრა გადახდის წყაროსთან N2436

1. ცვლილებები საქართველოს საგადასახადო კოდექსში

    1.1 ტერმინთა დაზუსტება კანონში

2023 წლის 12 ოქტომბერს გამოქვეყნდა და ამავე თარიღში ძალაში შევიდა ცვლილება საქართველოს საგადასახადო კოდექსში, კერძოდ ახალი რედაქციით ჩამოყალიბდა სსკ-ის 82-ე მუხლის მე-2 ნაწილის „ბ1“ ქვეპუნქტი. ცვლილების მიზანი არის საქართველოს საგადასახადო კოდექსის თავდაცვის კოდექსთან შესაბამისობაში მოყვანა და შესაბამისად მოხდა მხოლოდ ტერმინის დაზუსტება და შინაარსობრივი ცვლილება არ განხორციელებულა. 

ახალი რედაქციით, „იმ პირის მიერ, რომელმაც საქართველოს კანონმდებლობის შესაბამისად, საერთაშორისო მშვიდობისა და უსაფრთხოების შენარჩუნებისა და აღდგენის ოპერაციაში ან სხვა სახის სამშვიდობო საქმიანობაში მონაწილეობასთან დაკავშირებით ჯანმრთელობის მძიმე დაზიანება მიიღო, კალენდარული წლის განმავლობაში მიღებული 6’000 ლარამდე დასაბეგრი შემოსავალი  არ იბეგრება საშემოსავლო გადასახადით”.

2. ცვლილებები საქართველოს ფინანსთა მინისტრის ბრძანებებში

    1.2 მარკირების ნომინალური ღირებულების ანაზღაურება

2023 წლის 4 აგვისტოს გამოქვეყნდა და ძალაში შევიდა ცვლილება „გადასახადების ადმინისტრირების შესახებ“ საქართველოს ფინანსთა მინისტრის N996 ბრძანებით დამტკიცებული ინსტრუქციის გარდამავალ დებულებებში, კერძოდ ახალი რედაქციით ჩამოყალიბდა 112-ე მუხლის მე-13 ნაწილი.

აღნიშნული მუხლის მიხედვით, შერჩეულ პირს, მათთან გაფორმებული ხელშეკრულების საფუძველზე, შემოსავლების სამსახურის მიერ აუნაზღაურდება არააქციზური საქონლის სავალდებულო მარკირების ნომინალური ღირებულება. ცვლილებამდე არსებული რედაქციით აღნიშნული მუხლი ეხებოდა 2023 წლის 31 ივლისის ჩათვლით შერჩეულ პირებს, ცვლილების შედეგად კი განსაზღვრული ვადა გაიზარდა 2025 წლის 31 დეკემბრის თვის ჩათვლით პერიოდამდე.

აღნიშნული ცვლილება ვრცელდება 2023 წლის 1 აგვისტოდან წარმოშობილ სამართლებრივ ურთიერთობებზე.

   1.3 აქციზის დეკლარაციის ცვლილება და ფიქსირებული გადასახადის ფარგლებში დღგ-ის გადამხდელად         რეგისტრაციის წესი

2023 წლის 17 აგვისტოს გამოქვეყნდა და ძალაში შევიდა ცვლილება „გადასახადების ადმინისტრირების შესახებ“ საქართველოს ფინანსთა მინისტრის N996 ბრძანებით დამტკიცებულ ინსტრუქციაში. 

ახალი რედაქციით ჩამოყალიბდა ინსტრუქციის 46-ე მუხლის მე-4 ნაწილი და განიმარტა, რომ დღგ-ის სავალდებულო რეგისტრაციის მიზნებისათვის 100’000 ლარიანი ზღვარის გაანგარიშებისას არ გაითვალისწინება ფიქსირებული გადასახადის გადამხდელის სტატუსის მქონე პირის მიერ ფიქსირებული გადასახადით დასაბეგრი საქმიანობიდან მიღებული შემოსავალი. ამასთან დაკავშირებით დაემატა „მაგალითი 1“:

პირობა:

პირი ახორციელებს ავტომობილების ტექნიკურ მომსახურებას, რაზეც მინიჭებული აქვს ფიქსირებული გადასახადის გადამხდელის სტატუსი. ამასთანავე, პირი დამატებით ეწევა სამშენებლო-სარემონტო საქმიანობას.

ვარიანტი I: პირმა უწყვეტი 12 კალენდარული თვის განმავლობაში  განახორციელა, ფიქსირებული გადასახადით დასაბეგრი საქმიანობის ფარგლებში, 103 000 ლარის მომსახურების გაწევა, ხოლო დამატებით, ნებადართული საქმიანობის ფარგლებში – 58 000 ლარის სამშენებლო-სარემონტო სამუშაოს შესრულება.

ვარიანტი II: პირმა უწყვეტი 12 კალენდარული თვის განმავლობაში  განახორციელა, ფიქსირებული გადასახადით დასაბეგრი საქმიანობის ფარგლებში,  63 000 ლარის მომსახურების გაწევა, ხოლო დამატებითი საქმიანობის ფარგლებში – 108 000 ლარის სამშენებლო-სარემონტო სამუშაოს შესრულება.

შეფასება:

პირველ ვარიანტში: ვინაიდან ფიქსირებული გადასახადის გადამხდელის სტატუსის მქონე პირისთვის, დღგ-ის გადამხდელად რეგისტრაციის ვალდებულების მიზნებისათვის, დღგ-ით დასაბეგრი საქონლის/მომსახურების მიწოდების ოპერაციების ჯამური თანხის განსაზღვრისას ფიქსირებული გადასახადით დასაბეგრი საქმიანობიდან მიღებული შემოსავალი არ გაითვალისწინება, პირს დღგ-ის გადამხდელად რეგისტრაციის ვალდებულება არ წარმოეშობა.

მე-2 ვარიანტში: ვინაიდან ნებადართული დამატებითი საქმიანობის ნაწილში პირს წარმოეშვა დამატებული ღირებულების გადასახადის გადამხდელად რეგისტრაციის ვალდებულება, იგი ვალდებულია გატარდეს დამატებული ღირებულების გადასახადის გადამხდელად რეგისტრაციაში. ამასთან, ფიქსირებული გადასახადის გადამხდელის სტატუსი ექვემდებარება გაუქმებას, კანონმდებლობით დადგენილი წესით.

ცვლილება ასევე შეეხო აქციზის გადასახადს. კერძოდ კი, ცვლილების მიხედვით არსებულ კანონმდებლობასთან შესაბამისობაში მოვიდა აქციზის დეკლარაციის „განაყოფი III“, „განაყოფი IV“, „განაყოფი V“ და „განაყოფი VI“. 

აგრეთვე, სსკ-ის 192-ე მუხლის მე-7 ნაწილის მიზნებისათვის, აქციზით დასაბეგრი ოპერაციის განუხორციელებლობის შემთხვევაში, მატერიალური ფორმის აქციზური მარკების დაბრუნების 6-თვიანი ვადის ათვლა ხორციელდება გადასახადის გადამხდელზე 2023 წლის 18 აპრილის შემდგომ გაცემულ აქციზურ მარკებთან მიმართებაში.

გარდა ამისა, 2912 11 000 00 კოდში (მეთანალი (ფორმალდეჰიდი)) მითითებულ საქონელზე სსკ-ის 194-ე მუხლის მე-5 ნაწილის „ზ“ ქვეპუნქტით აქციზისაგან გათავისუფლების წესი გავრცელდება 2023 წლის 18 აპრილის შემდგომ განხორციელებულ იმპორტთან მიმართებაში.

     1.4 უცხოეთის დიპლომატიური წარმომადგენლობებისა და მათთან გათანაბრებული საერთაშორისო ორგანიზაციებისათვის სავალდებულო გახდა ახალი ფორმის წარდგენა

2023 წლის 22 სექტემბერს გამოქვეყნდა და ძალაში შევიდა ცვლილება „გადასახადების ადმინისტრირების შესახებ“ საქართველოს ფინანსთა მინისტრის N996 ბრძანებით დამტკიცებულ ინსტრუქციაში.

როგორც მოგეხსენებათ, დამქირავებელი, ვალდებულია დაქირავებულ პირთა შესახებ ინფორმაცია ასახოს „დაქირავებულ პირთა რეესტრში“, რომელსაც აწარმოებს შემოსავლების სამსახური. ცვლილების შედეგად, აღნიშნულ რეესტრში დაქირავებულ პირთა შესახებ ინფორმაციის ასახვის ვალდებულება მოეხსნათ უცხოეთის დიპლომატიურ წარმომადგენლობებს და უცხოეთის დიპლომატიურ წარმომადგენლობებთან გათანაბრებულ საერთაშორისო ორგანიზაციებს.

თუმცა, აღნიშნული ორგანიზაციებისათვის სავალდებულო გახდა, საგადასახადო წლის დამთავრებიდან 30 კალენდარული დღის ვადაში, საგადასახადო ორგანოსათვის ფიზიკური პირებისთვის გადახდილი ანაზღაურების, გვარის, სახელის, პირადი ნომრის და ანაზღაურების სახის თაობაზე, ინფორმაციის წარდგენა, დანართი №II-12-ის შესაბამისად.

      1.5 ბარტერული ოპერაციის საბაზრო ფასით დაბეგვრა

2023 წლის 15 აგვისტოს გამოქვეყნდა და ძალაში შევიდა ცვლილება „გადასახადების ადმინისტრირების შესახებ“ საქართველოს ფინანსთა მინისტრის N996 ბრძანებით დამტკიცებულ ინსტრუქციაში. ცვლილება უკავშირდება საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 73-ე მუხლის ბოლოდროინდელ ცვლილებას.

როგორც უკვე ჩვენთვის ცნობილია, 2023 წლის აპრილის თვეში ახალი რედაქციით ჩამოყალიბდა სსკ-ის 73-ე მუხლის მე-8 ნაწილი, რომლის მიხედვითაც, საგადასახადო ორგანო უფლებამოსილია საქონლის/მომსახურების გაცვლის (ბარტერული) ოპერაციის შემთხვევაში დასაბეგრი თანხის ოდენობა განსაზღვროს საბაზრო ფასით. ამ ნაწილის გამოყენების პირობები და წესები, აგრეთვე შემთხვევები, როდესაც ეს ნაწილი არ გამოიყენება, უნდა განსაზღვრულიყო საქართველოს ფინანსთა მინისტრის მიერ და სწორედ აღნიშნულის განსაზღვრა მოხდა განხორციელებული ცვლილების საფუძველზე.

განხორციელებული ცვლილების შედეგად, საქართველოს ფინანსთა მინისტრის N996 ბრძანებით დამტკიცებულ ინსტრუქციას დაემატა ახალი 483-ე მუხლი, რომლითაც განისაზღვრა გაცვლის (ბარტერული) ოპერაციების შემთხვევაში დღგ-ით დასაბეგრი თანხის საბაზრო ფასით განსაზღვრის წესი და რომლის მიხედვითაც, ოპერაციის თითოეული მხარისთვის დღგ-ით დასაბეგრი თანხა განისაზღვრება მისაღები საქონლის/მომსახურების საბაზრო ფასით დღგ-ის გარეშე, თუ გაცვლის (ბარტერული) ოპერაციის ფარგლებში ხორციელდება უძრავი ნივთის მიწოდება.

ახალ მუხლს თან ახლავს მაგალითი, რომლის მიხედვითაც, თუ ვთქვათ საწარმოსა და ფიზიკურ პირს შორის გაფორმდა გაცვლის (ბარტერული) ხელშეკრულება, რომლის მიხედვითაც, ფიზიკური პირი საწარმოს საკუთრებაში გადასცემს მიწის ნაკვეთს, ხოლო სანაცვლოდ, ამავე მიწის ნაკვეთზე საწარმომ უნდა ააშენოს შენობა-ნაგებობა, რომელშიც განთავსებული ფართების ნაწილს გადასცემს ფიზიკურ პირის საკუთრებაში და მიწის ნაკვეთის საბაზრო ფასია 236’000 ლარი, ასეთ შემთხვევაში, იმის გათვალისწინებით, რომ ადგილი აქვს უძრავი ნივთის მიწოდებას, საწარმოს მიერ ფიზიკური პირისათვის ფართების მიწოდების დღგ-ით დასაბეგრი თანხა უნდა განისაზღვროს მიწის ნაკვეთის საბაზრო ფასით დღგ-ის გარეშე, რაც შეადგენს 200’000 ლარს (236’000/1.18).

აღნიშნული ცვლილებით, მეტად თვალსაჩინო გახდა სსკ-ის 164-ე მუხლის 1-ლი ნაწილით განსაზღვრული დებულება, იმის შესახებ, რომ ბარტერული ოპერაციის შემთხვევაში მიწოდებული საქონელი/მომსახურება უნდა დაიბეგროს სანაცვლოდ მიღებული/მისაღები ანაზღაურების (სანაცვლოდ მიღებული საქონლის/მომსახურების) დღგ-ის გარეშე საბაზრო ფასის შესაბამისად.

თუმცა, კვლავ ბუნდოვანი რჩება ძალზედ მნიშვნელოვანი საკითხი იმის შესახებ, საბაზრო ფასი თუ რა მომენტისთვის უნდა იქნას განსაზღვრული: მაშინ როდესაც ბარტერის ხელშეკრულება გაფორმდა; მაშინ როდესაც ბინების საჯარო რეესტრში გადაფორმება მოხდა; თუ მაშინ როდესაც ბინები შევიდა ექსპლუატაციაში და დადგა მიწოდების ოპერაციის დაბეგვრის მომენტი. დროის ზემოაღნიშნულ სამივე მომენტში მიწის საბაზრო ფასი, არსებული ეკონომიკური გარემოს გათვალისწინებით, მაშინ როდესაც უძრავი ქონების ფასები დინამიკაში მზარდი ტენდენციით ხასიათდება, მოსალოდნელია, რომ არსებითად განსხვავდებოდეს ერთმანეთისგან და შესაბამისად, არსებითი გავლენა მოახდინოს დასაბეგრი ოპერაციის მოცულობაზე. აქედან გამომდინარე, აღნიშნული საკითხი/პრობლემა საჭიროებს დამატებით განმარტებებს და მნიშვნელოვანია, გარკვევით იმის განსაზღვრა, თუ სანაცვლოდ მიღებული მიწის საბაზრო ფასი დროის რა მომენტისათვის უნდა იქნას განსაზღვრული დაბეგვრის მიზნებისათვის.

აგრეთვე, უნდა აღინიშნოს კიდევ ერთი ბუნდოვანება, რაც წარმოდგენილ ცვლილებას თან ახლავს. კერძოდ კი, როგორც ახალ 483-ე მუხლში ვკითხულობთ, რომ სანაცვლოდ მიღებული საქონლის/მომსახურების საბაზრო ფასი გამოიყენება თუ გაცვლის (ბარტერული) ოპერაციის ფარგლებში ხორციელდება უძრავი ნივთის მიწოდება. აღნიშნული კი აჩენს კითხვებს იმასთან დაკავშირებით თუ როგორ მოხდება დასაბეგრი ოპერაციის თანხის განსაზღვრა იმ შემთხვევაში, როდესაც ბარტერული ოპერაციის ერთ-ერთი ან ორივე მხარის მიერ ხდება მოძრავი ქონების ან სულაც მომსახურების მიწოდება. ცვლილების მიხედვით ბუნდოვანია ამ შემთხვევაშიც დღგ-ით დაბეგვრის იგივე წესები გავრცელდება თუ დაბეგვრა მოხდება უძრავი ქონების დაბეგვრისგან განსხვავებული წესით. გარდა ამისა, ცვლილებით არ ხდება იმისა დაზუსტება თუ როგორ უნდა იქნეს განსაზღვრული დღგ-ით დასაბეგრი თანხა თუ ბარტერული ოპერაციის ერთ-ერთი მხარე საქონლის/მომსახურების მიწოდებასთან ერთად ახდენს ფულადი ფორმით ანაზღაურებას.

3. ახალი სიტუაციური სახელმძღვანელოები

2023 წლის 9 აგვისტოს (1,2,3) და 28 სექტემბერს (4,5) გამოქვეყნდა შემოსავლების სამსახურის უფროსის მიერ დამტკიცებული ახალი სიტუაციური სახელმძღვანელოები:

      1.6 დაქირავებულ პირთა რეესტრში სტაჟიორის ასახვა N2551

საწარმო ვალდებულია დაქირავებულ პირთა რეესტრში ასახოს სტაჟიორის შესახებ ინფორმაცია, თუ სტაჟიორი სამუშაოს ასრულებს ანაზღაურების სანაცვლოდ. ხოლო საწარმოს ზემოაღნიშნული ვალდებულება არ გააჩნია, თუკი სტაჟიორი სამუშაოს ასრულებს ანაზღაურების გარეშე.

     1.7 საიმპორტო საქონელზე გრანტის სტატუსის მინიჭება N2552

მეწარმე სუბიექტს უფლება აქვს მოითხოვოს საიმპორტო საქონლისათვის გრანტის სტატუსის მინიჭება, იმ შემთხვევაში, თუკი დაცულია პროგრამის თანამონაწილეობის წილი და პირზე გაცემული სახსრები ითვლება გრანტად.

ასე მაგალითად, სახელმწიფო პროგრამის „აწარმოე საქართველოში“ მიერ მიკრო და მცირე მეწარმეობის ხელშეწყობის პროგრამის ფარგლებში მეწარმე სუბიექტს, რომელსაც მინიჭებული ჰქონდა პროგრამის ბენეფიციარის სტატუსი, გამოეყო დაფინანსება (გრანტი). გრანტის მიმღებმა უნდა შეიძინოს 15’000 ლარის ღირებულების დანადგარი, აქედან გრანტის თანხა შეადგენს 11’000 ლარს, ხოლო თანამონაწილეობის თანხა – 4’000 ლარს. გრანტის მიმღებმა პირმა თანადაფინანსებით საზღვარგარეთ შეიძინა საქონელი და მოახდინა მისი იმპორტი. ოპერაცია განხორციელებულია გრანტის მიღებისათვის განსაზღვრული ბენეფიციარის თანამონაწილეობის ხელშეკრულების პირობების დაცვით, შესაბამისად მართლზომიერია, რომ პირმა მოთხოვოს საიმპორტო საქონლისათვის გრანტის სტატუსის მინიჭება.

      1.8 აქციზური მარკებით საქონლის სავალდებულო ნიშანდების არაჯეროვანი შესრულება N2553

თუკი დათვალიერების პროცედურის ფარგლებში გამოვლინდა, რომ პირის მიერ შემოსავლების სამსახურში არ იყო წარდგენილი ინფორმაცია საქონელზე დაკრული აქციზური მარკების თაობაზე ან დაკრული აქციზური მარკების შესახებ ინფორმაცია, კანონმდებლობით განსაზღვრულ ვადებში წარდგენილი იყო არასწორად, ორივე შემთხვევაში პირს სანქციის სახით შეეფარდება გაფრთხილება. ხოლო ქმედების განმეორებით ჩადენის შემთხვევაში გამოიყენება სსკ-ის 291-ე მუხლით გათვალისწინებული სანქცია – 100 ლარი.

     1.9 იჯარით აღებული ქონების რემონტის დაბეგვრა ქონების გადასახადით N1431

სიტუაციური სახელმძღვანელოს გამოცემამდეც ცნობილი იყო შემოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტის მიდგომის შესახებ, რის მიხედვითაც შემოსავლების სამსახურის მოსაზრებით საწარმოს მიერ იჯარით აღებული ქონების რემონტის ხარჯები (რომელიც განმარტებულია სსკ-ის მე-8 მუხლის 32-ე ნაწილით) უნდა დაბეგრილიყო ქონების გადასახადით, თუმცა პირდაპირი მინიშნება აღნიშნულის შესახებ მოქმედი კანონმდებლობის ამა თუ იმ ნორმაში ან რომელიმე მეთოდურ მითითებაში არ გვქონდა.

შემოსავლების სამსახურმა 28 სექტემბერს გამოსცა სიტუაციური სახელმძღვანელო N1431, რის მიხედვითაც შემოსავლების სამსახური ცალსახად აღნიშნავს, რომ ასეთი კაპიტალური რემონტის ხარჯების დაბეგვრა ქონების გადასახადით აუცილებლად უნდა მოხდეს. შემოსავლების სამსახური აღნიშნავს, რომ აუცილებელია ქონების გადასახადით დაბეგვრა ასევე ისეთი ხარჯებისაც როგორიცაა ფასადის და მიმდებარე ტერიტორიის კეთილმოწყობის: დასუფთავების, გამწვანებისა, გარე განათების ხარჯები.

    1.10ლატარიიდან მიღებული მოგების დაბეგვრა გადახდის წყაროსთან N2436

შემოსავლების სამსახურმა დაამტკიცა N2436 სიტუაციური სახელმძღვანელო, რომლის მიხედვითაც ლატარიიდან მიღებული მოგების დაბეგვრა უნდა მოხდეს გადახდის წყაროსთან იმ შემთხვევაში, თუ მოგებული თანხა მეტია 1’000 ლარზე.

მაგალითის მიხედვით მიმდინარე წლის მარტის თვეში გათამაშებულ ლატარიაში მომგებიანი აღმოჩნდა სამი ბილეთი, ხოლო მოგებულმა თანხამ შეადგინა: I – 500 ლარი; II – 700 ლარი; III – 1300 ლარი.

საწარმომ, რომელმაც მოაწყო გათამაშება (ლატარია), გამარჯვებულ ფიზიკურ პირზე გადახდის წყაროსთან დააკავა საშემოსავლო გადასახადი 1’300 ლარის ღირებულების მოგებიდან, ხოლო დანარჩენი მოგებული თანხა გასცა საშემოსავლო გადასახადის დაკავების გარეშე.

სსკ-ის 82-ე მუხლის პირველი ნაწილის “ღ” ქვეპუნქტის თანახმად, საშემოსავლო გადასახადით დაბეგვრისაგან თავისუფლდება ლატარიიდან მიღებული მოგება, რომლის ღირებულება არ აღემატება 1’000 ლარს. ხოლო სსკ-ის 154-ე მუხლის პირველი ნაწილის “ე” ქვეპუნქტის მიხედვით, გადახდის წყაროსთან გადასახადის დაკავება ევალება საგადასახადო აგენტს, რომელიც არის ლატარიის მომწყობი პირი, რომელიც ფიზიკურ პირს უხდის მოგებას.

შესაბამისად, შემოსავლების სამსახურის მიდგომის მიხედვით საშემოსავლო გადასახადით დაიბეგრება მხოლოდ 1’300 ლარის მოგების გაცემა, ხოლო დანარჩენი განაცემების დაბეგვრა არ მოხდება.

შპს კრესტონ ჯორჯია

მმართველი პარტნიორი                                               დავით პაპიაშვილი

საგადასახადო აუდიტის დეპარტამენტის ხელმძღვანელი       რუსუდან ჭაბუკიანი

The post 2023 წლის აგვისტოსა და სექტემბრის თვეების განმავლობაში საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობაში შესული ცვლილებები appeared first on ფინანსური აუდიტი და საგადასახადო მომსახურება.

ზოგადად არაპირდაპირი მეთოდით გადასახადების გამოანგარიშება გულისხმობს შემოსავლების სამსახურის მიერ  გადასახადების გამოანგარიშებას არა მხოლოდ პირველადი და სააღრიცხვო დოკუმენტაციის საფუძველზე, არამედ შემოსავლების სამსახურის ხელთ არსებული ნებისმიერი სხვა  ინფორმაციიდან გამომდინარე. ანუ სხვაგვარად რომ ვთქვათ შემოსავლების სამსახურის მიერ  არაპირდაპირი მეთოდის გამოყენების  მაგალითებია ფიზიკური და იურიდიული პირებისთვის გადასახადის გამოანგარიშება არათუ გადასახადის გადამხდელის აღრიცხვის ან/და ბანკში მიღებული შემოსავლების საფუძველზე, არამედ ისეთი მეთოდების გამოყენებით როგორიცაა მაგალითად:

• ვაჭრობის სფეროში არსებული გადამხდელებისთვის  შემოწმების შედეგად გადასახადის გამოანგარიშება კომპანიაში დაფიქსირებული დოკუმენტური საშუალო წლიური ფასნამატის გამოყენებით.
• ვაჭრობის სფეროში არსებული გადამხდელისთვის  შემოწმების შედეგად გადასახადის გამოანგარიშება სხვა ანალოგიური საქმიანობის განმახორციელებელი გადამხდელის ფასნმატიდან გამომდინარე.
• წარმოების სფეროში არსებული კომპანიისთვის გადასახადების გამოანგარიშება ელ. ენერგიის ან ვთქვათ გაზის ხარჯიდან გამომდინარე.
• წარმოების სფეროში არსებული კომპანიისთვის გადასახადების გამოანგარიშება წარმოების კალკულაციებიდან გამომდინარე.
• ასევე ნებისმიერ სხვა ინფორმაციაზე დაყრდნობით გადასახადების გამოანგარიშების შემთხვევები.

მოქმედი კანონმდებლობითა და შემოსავლების სამსახურში არსებული პრაქტიკის მიხედვით მოქმედი არაპირდაპირი მეთოდის გამოყენების საფუძველი ჩნდება იმ შემთხვევაში თუ სახეზეა ქვემოთ მოცემული 3 შემთხვევიდან ერთ-ერთი შემთხვევა:

1. გადასახადის გადამხდელს არ გააჩნია ბუღალტრული აღრიცხვა
2. არსებული აღრიცხვიდან შეუძლებელია გადასახადების გამოანგარიშება
3. სახეზეა ქვემოთ მოცემული შემთხვევებიდან ერთზე მეტი შემთხვევა: ა) აქტივების დაუსაბუთებელ ზრდა; ბ) პირის მიერ ეკონომიკური საქმიანობისათვის ან/და პირადი მოხმარებისათვის გაწეული ხარჯის გადაჭარბება დეკლარირებულ შემოსავალზე;  გ) მიმდინარე საგადასახადო კონტროლის ღონისძიებების შედეგად გამოვლენილი საგადასახადო სამართალდარღვევის ჩადენის ორი ან მეტი შემთხვევა; დ) არსებითი სხვაობის გამოვლენას პირის მიერ საგადასახადო ორგანოსათვის წარდგენილ ან/და დეკლარირებულ დაბეგვრასთან დაკავშირებულ მონაცემებსა და მიმდინარე საგადასახადო კონტროლის ღონისძიებების შედეგად ფაქტობრივად დაფიქსირებულ მონაცემებს შორის

აღნიშნული ნიშნავს იმას რომ თუ მაგალითისთვის კომპანიას არ გააჩნია ბუღალტრული აღრიცხვა ან აღრიცხვიდან შეუძლებელია გადასახადის გამონაგარიშება ან სახეზეა ზემოთ ჩამოთვლილი 4 სიატუაციიდან 1-ზე მეტი სიტუაცია, ასეთი გადასახადის გადამხდელის შემთხვევაში შემოსავლების სამსახურმა შესაძლოა გამოიყენოს  ე.წ. არაპირდაპირი მეთოდი და მისი გადასახადი გამოიანგარიშოს  არათუ მისი ბუღალტრული აღრიცხვის მიხედვით ან ბანკში ჩარიცხული შემოსავლებიდან გამომდინარე არამედ ზემოთ ხსენებული მაგალითებში მოცემულ ერთ-ერთი  (ფასნამატის გავრცელება, დენის ხარჯიდან შემოსავლის დათვლა და ა.შ.) ან სხვა მიდგომების მიხედვით. უნდა აღინიშნოს ის რომ შემოსავლების სამსახური ამ დრომდე აღნიშნულ მეთოდს ძირითადად იყენებდა მხოლოდ მეწარმე სიბიექტებთან მიმართებში და არამეწარმე პირებთან მიმართებაში ან უბრალოდ დაქირავებით მომუშავე პირებთან მიმართებით აღნიშნული მეთოდის გამოყენების პრაქტიკა არ არსებობდა. გარდა ამისა ძალიან იშვიათი იყო შემთხვევები როდესაც შემოსავლების სამსახური აქტივების დაუსაბუთებელი ზრდის საფუძვლით იყენებდა არაპირდაპირ მეთოდს ამა თუ იმ გადამხდელთან, ამავდროულად ხარჯის გადაჭარბებას დეკლარირებულ შემოსავალზე გადამეტების შემთხვევასთან ერთად.

სხვაგვარად რომ ვთქვათ არაპირდაპირი მეთოდის გამოყენება შემოსავლების სამსახურის მიერ ძირითადად მხოლოდ ბიზნეს სუბიექტებთან მიმართებაში ხდებოდა.

თუმცა ერთგვარ სიახლეს წარმოადგენს ის რომ შემოსავლების სამსახურმა ახალი მეთოდური მითითებით არაპირდაპირი მეთოდით გადასახადების გამოანგარიშება შესაძლოა მოახდინოს არა მხოლოდ მეწარმე არამედ არამეწარმე ფიზიკურ პირებთან მიმართებაშიც (თუ სახეზე ზემოთ ხსენებული 3-დან ერთ-ერთი შემთხვევა) , რაც ცალსახად მნიშნელოვან სიახლეს წარმოადგენს შემოსავლების სამსახურის მანამდე არსებული მიდგომის ნაწილში, რამაც  შესაძლოა მნიშვნელოვანი როლი ითამაშოს ფიზიკური პირების გადასახადების ადმინისტრირების ნაწილში.  ახლად გამოცემული მეთოდური მითითების მიდგომების მიხედვით არაპირდაპირი მეთოდი შემოსავლების სამსახურის მხრიდან არამეწარმე ფიზიკურ პირებთან მიმართებაშიც შეიძლება იქნეს გამოყენებული მაგალისთისთვის იმ შემთხვევაში  თუ ამ ფიზიკურ პირთან მიმართებაში ადგილი აქვს აქვს აქტივების დაუსაბუთებელ ზრდას და ამავდროულად სააღრიცხვო დოკუმენტაციაში გაუთვალისწინებელი ხარჯების (ე.ი. დამატებითი ხარჯების) გამოვლენას . აღნიშნული კი იმას ნიშნავს რომ შემოსავლების სამსახურმა ე.წ. არაპირდაპირი მეთოდი იმ ფიზიკური პირების მიმართაც შეიძლება გაავრცელოს ვისაც უფიქსირდება აქტივი შესაბამისი შემოსავლების მიღების გარეშე გარეშე და ამავდროულად ადგილი აქვს ისეთი ხარჯების გამოვლენას რაც ან ფიზიკური პირის სააღრიცხვო დოკუმენტაციაში გაუთვალისწინებული არ არის, რაც  მანამდე გამოყენებულ მიდგომებთან შედარებით მეტად მნიშნელოვან სიახლეს წარმოადგენს.

მაგალისთისთვის აღნიშნული მეთოდური მითითების მიხედვით აქტივების დაუსაბუთებელ ზრდად ფიზიკურ პირს შეიძლება ჩაეთვალოს აქტივების მიღება მათი შესყიდვისთვის საკმარისი შემოსავლის გარეშე; კერძოდ შემოსავლების სამსახურის მიერ ასეთად განიხილება შემდეგი შემთხვევა:

მაგალითი N3

ფაქტობრივი გარემოება საგადასახადო შემოწმებით გამოვლინდა, რომ პირს სხვადასხვა ხარჯის გაწევასთან ერთად, უფიქსირდება ავტომანქანის შეძენა. ამასთან, მიუხედავად იმისა, რომ პირის განმარტებით, მისი ყველა, მათ შორის, დაბეგვრისგან გათავისუფლებული შემოსავალი და ხარჯი დეკლარირებულია, დადგინდა, რომ დეკლარირებული შედეგებით, პირის მიერ ფაქტობრივად (ხელზე) მიღებული შემოსავალი არ არის შესაბამისი ავტომანქანის შესაძენად საკმარისი. კერძოდ, ავტომანქანის ღირებულება შეადგენს 100 000 ლარს, ხოლო, ფაქტობრივად (ხელზე) მიღებული შემოსავალი – 30 000 ლარს. ასევე, დგინდება, რომ არ მომხდარა ავტომანქანის (მათ შორის ავტომანქანის შესაძენად განკუთვნილი ფულის) მიღება ჩუქებით, მემკვიდრეობით, მოგების სახით და ა.შ.

შეფასება და შედეგი მოცემულ პირობებში, ვინაიდან ადგილი აქვს აქტივების შეძენას მათი შესყიდვისთვის საკმარისი შემოსავლის მიღების გარეშე, ჩაითვლება, რომ ადგილი აქვს პირის აქტივების დაუსაბუთებელ მიღებას შესაბამისი ოდენობით (იგულისხმება (100 000 – 30 000) 70 000 ლარი).

ამავე მეთოდური მითითების მიხედვით კი  სააღრიცხვო დოკუმენტაციაში გაუთვალისწინებელი ხარჯების გამოვლენად შესაძლოა მიჩნეულ იქნეს შემდეგი გარემობები:

ა) მიღებული მომსახურებისთვის გაწეული აღურიცხველი ხარჯის გამოვლენა;

ბ) გაწეულ მომსახურებასთან დაკავშირებული აღურიცხველი ხარჯის გამოვლენა;

გ) შეძენილი პროდუქციისთვის გაწეული აღურიცხველი ხარჯის გამოვლენა;

დ) მიწოდებულ საქონელთან დაკავშირებული აღურიცხველი ხარჯის გამოვლენა;

ე) სხვა ნებისმიერი აღურიცხველი ხარჯის გამოვლენა.

გამოდის რომ თუ არამეწარმე ფიზიკურ პირს ექნება შეძენილი ბინა ან ავტომანქანა და არ ექნება მიღებული შესაბამისი შემოსავლები რომელიც აუციილებელია ამ ქონების შესაძენად და ამავე დროს ადგილი ექნება სააღრიცხვო დოკუმენტაციაში გაუთვალისწინებელი ხარჯების გამოვლენას (სააღრიცხვო დოკუემენტაციად  მ.შ. ითვლება ცნობები, განცხადებები, განმარტებები, დეკლარაციები და ა.შ. ) ასეთ ფიზიკურ პირთან მიმართებაში მის მიერ დაუდეკლარირებელ შემოსავალზე შესაძლებელია მოხდეს მოქმედი გადასახადების დარიცხვა ე.წ. არაპირდაპირი მეთოდით, რაც იმას ნიშნავს რომ ფიზიკური პირთან მიმართებაში ვისაც არ აქვს შესაბამისი ლეგალური შემოსავლები შესაძლოა გამოყენებული იქნას არაპირდაპირი მეთოდი თუ ამავე დროს სხვა ინფორმაციის წყაროებიდან გამომდინარე ადგილი ექნება  ე.წ. დამატებითი ხარჯების გამოვლენას.  

აღნიშნული მეთოდურ მითითების მითითებაში მოცემული მიდგომების მიხედვით ფიზიკურ პირთათვის არაპირდაპირი მეთოდის გამოყენება  შესაძლებელია მ.შ. საჯარო მოხელეთა დეკლარაციის მონაცემებისა და  სხვა ცნობილი ინფორმაციიდან გამომდინარე თუ აღნიშნული  მონაცემებიდან აშკარად იკვეთება საჯარო მოხელეების შემთხვევაში როგორც აქტივების დაუსაბუთებელი ზრდის  ასევე არადეკლარირებული ხარჯის გამოვლენის შემთხვევები.

გარდა ზემოაღნიშნულისა მეთოდური მითითება შეიცავს მრავალ სიახლესა და დაზუსტებას არაპირდაპირი მეთოდის  მ.შ. მეწარმე სუბიექტებთან მიმართებაში გამოყენებისას ისეთ საკითხებთან მიმართებაში როგორიცაა:

1. არსებითობის ზღვრების შემოღება მცირე, საშუალო და მსხვილი გადამხდელებისთვის
2. დაზუსტება იმასთან დაკავშირებით თუ რა ჩაითვლება ბუღალტრული აღრიცხვის არ ქონად
3.  დაზუსტებას იმასთან დაკავშირებით თუ რა ჩაითვლება გადასახადების გამოანგარიშების შესაძლებლობის არ არსებობად
4. რა ითვლება ზემოთ ხსენებულ მე-3 პირობიდან ერთზე მეტი პირობის დადგომად.
5. და სხვა

თუმცა აღნიშნული სიახლეების მიუხედავად არაპირდაპირი მეთოდის აღნიშნული მეთოდური მითითების არამეწარმე ფიზიკურ პირებზე გამოყენება ცალსახად მნიშნელოვანი სიახლე იქნება შემოსავლების სამსახურის მხრიდან ფიზიკური პირების გადასახადების ადმინისტრირების მიმართულებით, მ.შ საჯარო მოხელეთა დეკლარაციის მონაცემებთან ასევე სხვა ინფორმაციასთან მიმართებაში.

გარდა ამისა მეთოდური მითითების დასკვნით ნაწილში წერია რომ დავის განმხილველი ორგანოების მიერ არ გაითვალისწინება დავის ეტაპზე წარდგენილი ის სააღრიცხვო დოკუმენტაცია ან მისი ნაწილი, რომელიც გადასახადის გადამხდელის მიერ არ იქნა წარდგენილი საგადასახადო შემოწმების დროს, აქედან გამომდინარე გადასახადის გადამხდელთა კომუნიკაციას საგადასახადო შემოწმების დროს ძალიან დიდი მნიშვნელოვა მიენიჭება.

მეთოდური მითითების მიხედვით შემოსავლების სამსახურის მიერ აღნიშნული მეთოდური მითიების გამოყენება 2024 წლის 1 იანვრიდან მოხდება.

მეთოდური მითითების დეტალურად გასაცნობად გთხოვთ იხილოთ შესაბამისი ბმული:

https://infohub.rs.ge/ka/workspace/document/67e8d9bc-ca27-45fa-ac87-93adf6b9dd6d

The post შემოსავლების სამსახურმა გადასახადების ე.წ. არაპირდაპირი მეთოდით გამოანგარიშების მეთოდური მითითება დაამტკიცა. appeared first on ფინანსური აუდიტი და საგადასახადო მომსახურება.

საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობაში შესული ცვლილებები

Kreston Georgia აგრძელებს საგადასახადო კანონმდებლობაში შესული ცვლილებებისა და სიახლეების მიმოხილვას. ამჯერად გთავაზობთ 2023 წლის აპრილის თვეში შესული საკანონმდებლო სიახლეების მიმოხილვას.

შინაარსი

1. ცვლილებები საქართველოს საგადასახადო კოდექსში

1.1. მნიშვნელოვანი ცვლილებები საქართველოს საგადასახადო კოდექსში

2. ცვლილებები  ფინანსთა მინისტრის ბრძანებებში

2.1. „სიგარილების“ საცალო სარეალიზაციო ფასის დადგენის წესი

1.1  ცვლილებები საქართველოს საგადასახადო კოდექსში

1.1.1. მნიშვნელოვანი ცვლილებები საქართველოს საგადასახადო კოდექსში

2023 წლის 18 აპრილს გამოქვეყნდა ცვლილება საქართველოს საგადასახადო კოდექსში (სსკ). ცვლილების ძირითადი ნაწილი ამოქმედდა გამოქვეყნებისთანავე, ხოლო ფიზიკური პირის მიერ ქონების/აქტივის მიწოდებით ნამეტი შემოსავლის დაბეგვრასთან დაკავშირებული ცვლილება, რომელსაც ქვემოთ იხილავთ დეტალურად, ძალაში შედის 2024 წლის 1 იანვრიდან.

• საერთაშორისო კომპანია

ახალი რედაქციით ჩამოყალიბდა სსკ–ის 23-ე მუხლის მე-3 ნაწილი. კერძოდ, საერთაშორისო კომპანიის მიერ ისეთი საქმიანობის განხორციელება, რომელიც საქართველოს მთავრობის დადგენილებით განსაზღვრული არ არის, იწვევს მისთვის საერთაშორისო კომპანიის სტატუსის გაუქმებას ამ საქმიანობის დაწყების წლის 1 იანვრიდან, ნაცვლად ამ სტატუსის მინიჭების თარიღისა, როგორც ეს ცვლილებამდე არსებული რედაქციით იყო განსაზღვრული.

• ფიზიკური პირის მიერ ქონების/აქტივის მიწოდებით მიღებული ნამეტი

სსკ–ის 135-ე და 153-ე მუხლებს დაემატა მე-5 და მე-12 ნაწილები, შესაბამისად. ცვლილება მდგომარეობს იმაში, რომ არასამეწარმეო საქმიანობის ფარგლებში ქონების/აქტივის მიწოდებით ფიზიკური პირის მიერ მიღებული ნამეტის საშემოსავლო გადასახადით დაბეგვრის საანგარიშო პერიოდი გახდა კალენდარული თვე, ნაცვლად კალენდარული წლისა. შესაბამისად, ასეთი შემოსავლის მიღების შემთხვევაში ფიზიკური პირი ვალდებულია არაუგვიანეს საანგარიშო თვის მომდევნო თვის 15 რიცხვისა საგადასახადო ორგანოს წარუდგინოს დეკლარაცია საშემოსავლო გადასახადის შესახებ.

• ფიქსირებული გადასახადის გადამხდელისათვის დღგ–ის რეგისტრაცია

სსკ–ის 165-ე მუხლს დაემატა 7¹–ე ნაწილი, რომლის მიხედვითაც, ფიქსირებული გადასახადის გადამხდელის სტატუსის მქონე პირისთვის დღგ–ის გადამხდელად რეგისტრაციის ვალდებულების განსაზღვრისას ფიქსირებული გადასახადით დასაბეგრი საქმიანობიდან მიღებული შემოსავალი არ გაითვალისწინება 100 000 ლარიან ზღვარში.

• საშემოსავლო გადასახადის შეღავათის სარგებლობის წესი

შეიცვალა სსკ–ის 82-ე მუხლის მე-5 ნაწილი. როგორც მოგეხსენებათ, სსკ–ის 82-ე მუხლის მე-2 ნაწილით განსაზღვრულია 3000 და 6000 ლარამდე შემოსავლები, რომელიც საშემოსავლო გადასახადით არ იბეგრება. ცვლილებამდე არსებული რედაქციით, ერთზე მეტი სამუშაო ადგილის არსებობის შემთხვევაში გადახდის წყაროს, სადაც უნდა გავრცელებულიყო შეღავათი, განსაზღვრავდა დაქირავებული პირი. ცვლილების შედეგად კი, საგადასახადო წლის მიხედვით გადახდის წყაროდან მიღებულ შემოსავალზე შეღავათის გამოყენების წესს ადგენს საქართველოს ფინანსთა მინისტრი. შედეგად, აღნიშნულ ცვლილებასთან მიმართებაში ველოდებით ცვლილებებს ფინანსთა მინისტრის ბრძანებაში.

• მცირე ბიზნესის სტატუსის გაუქმება

ახალი რედაქციით ჩამოყალიბდა სსკ–ის 89-ე მუხლის მე-3 ნაწილი, რომლის შემდეგაც დაემატა კიდევ ახალი 3¹ ნაწილი. ცვლილება მდგომარეობს იმაში, რომ თუკი მცირე ბიზნესის სტატუსის მქონე პირმა სტატუსის გაუქმების მოთხოვნით საგადასახადო ორგანოს მიმართა კალენდარული წლის დასრულებამდე, მაშინ მცირე ბიზნესის სტატუსი გაუქმებულად მიიჩნევა პირის მიერ საგადასახადო ორგანოსთვის მიმართვის თვის მომდევნო თვის პირველი რიცხვიდან, ნაცვლად კალენდარული წლის მომდევნო წლის დასაწყისისა, როგორც ეს ცვლილებამდე არსებული რედაქციით იყო განსაზღვრული.

• დოკუმენტის საჯაროდ გავრცელება

ახალი რედაქციით ჩამოყალიბდა სსკ–ის 44-ე მუხლის მე-10 ნაწილი და შედეგად შეიცვალა საწარმოს/ორგანიზაციის მიმართ დოკუმენტის საჯაროდ გავრცელების წესი. საგადასახადო/დავის განმხილველ ორგანოს ან აღსრულების ეროვნულ ბიუროს უფლება აქვს, დოკუმენტი საჯაროდ გაავრცელოს, თუ გადასახადის გადამხდელი (გარდა ფიზიკური პირისა) საგადასახადო ორგანოს მიერ ელექტრონული ფორმით გაგზავნილ დოკუმენტს გადასახადის გადამხდელის ავტორიზებული მომხმარებლის გვერდზე განთავსებიდან 30 დღის განმავლობაში არ გასცნობია.

ფიზიკური პირის შემთხვევაში კი ეს წესი იგივე დარჩა, კერძოდ თუ გადასახადის გადამხდელი ფიზიკური პირია, დოკუმენტის საჯაროდ გავრცელება შესაძლებელია, თუკი პირს ორჯერ მაინც გაეგზავნა/წარედგინა დოკუმენტი წერილობითი ფორმით და ადრესატისთვის მისი ჩაბარება ვერ მოხერხდა; და თუკი პირი არ არის შემოსავლების სამსახურის ოფიციალური ვებგვერდის ავტორიზებული მომხმარებელი ან ადრესატი დოკუმენტს ავტორიზებული მომხმარებლის გვერდზე განთავსებიდან 30 დღის განმავლობაში არ გასცნობია.

• ცვლილებები საგადასახადო სანქციებში

კოდექსს დაემატა ახალი 288⁵–ე მუხლი, რომლის მიხედვითაც, პირის მიერ დაქირავებულ პირთა რეესტრში დაქირავებულ პირთა შესახებ ინფორმაციის წარუდგენლობა იწვევს პირის დაჯარიმებას ყოველ დაქირავებულ პირზე 200 ლარის ოდენობით.

ამასთან, შეიცვალა სსკ–ის 270-ე მუხლის მე-7 ნაწილი. კერძოდ, აღნიშნული მუხლით გათვალისწინებულ საგადასახადო სამართალდარღვევათა ჩამონათვალს, რომლებისთვისაც ფულადი ჯარიმის ნაცვლად შესაძლებელია გამოყენებულ იქნას გაფრთხილება (გარდა იმ შემთხვევისა, როდესაც ეს ქმედებები ჩადენილია განმეორებით), ემატება გადასახადის გადამხდელად აღრიცხვის წესის დარღვევისა და დაქირავებულ პირთა რეესტრში დაქირავებულ პირთა შესახებ ინფორმაციის წარუდგენლობის შემთხვევები.

გარდა ამისა, სსკ–ის 286-ე მუხლის მე-5 ნაწილს დაემატა „ე“ და „ვ“ ქვეპუნქტები. კერძოდ, გაფართოვდა იმ მონაცემთა ჩამონათვალი, რომლის სასაქონლო ზედნადებში არ მითითების ან არასწორად მითითებულის შემთხვევაში გამოყენებულ იქნება საქონლის დოკუმენტების გარეშე ტრანსპორტირების, რეალიზაციისა და აღურიცხველობის შემთხვევებში განსაზღვრული სანქციები. ამ ჩამონათვალს დაემატა:

ე) მრგვალი ხეტყის (მორის) ან ხე–მცენარის ან მათი პირველადი გადამუშავების პროდუქტის წარმოშობის, შეძენის ან იმპორტის დამადასტურებელი შესაბამისი დოკუმენტის დასახელება, თარიღი და ნომერი;

ვ) თითოეული მრგვალი ხეტყის (მორის) ან ხე–მცენარის ან მათი პირველადი გადამუშავების პროდუქტის სპეციალური ფირნიშის ნომერი (გარდა საქართველოს ფინანსთა მინისტრის მიერ განსაზღვრული შემთხვევებისა, როდესაც სპეციალური ფირნიშის ნომრის მითითება სავალდებულო არ არის).

• ცალკეულ შემთხვევაში საგადასახადო ვალდებულების განსაზღვრა 

ახალი რედაქციით ჩამოყალიბდა სსკ–ის 73-ე  მუხლის მე-8 ნაწილი. ცვლილება მდგომარეობს იმაში, რომ საქონლის/მომსახურების გაცვლის (ბარტერული) ოპერაციის შემთხვევაში საგადასახადო ორგანო უფლებამოსილია  დასაბეგრი თანხის ოდენობა საბაზრო ფასით განსაზღვროს არა მხოლოდ იმ შემთხვევაში თუკი ბარტერული ოპერაციის ღირებულება შემცირებულად არის ნაჩვენები გადამხდელი მიერ, როგორც ეს ცვლილებამდე მოქმედი რედაქციით იყო განსაზღვრული, არამედ ამ უფლების გამოყენების პირობებსა და წესებს, აგრეთვე შემთხვევებს, როდესაც ეს ნაწილი არ გამოიყენება, განსაზღვრავს საქართველოს ფინანსთა მინისტრი.

აგრეთვე აღნიშნულ 73-ე მუხლის მე-9 ნაწილს დაემატა ახალი „გ“ ქვეპუნქტი, რომელიც ვფიქრობთ მნიშვნელოვანი საგადასახადო რისკის შემცველი გახდება სამომავლოდ ბევრი გადამხდელისათვის. კერძოდ, დღგ–ის ნაწილში საგადასახადო ვალდებულების განსაზღვრის მიზნით საგადასახადო ორგანოს უფლება ეძლევა, ერთ დასაბეგრ პირად განიხილოს საქართველოს ტერიტორიაზე დაფუძნებული ნებისმიერი რამდენიმე პირი, მათი ფორმალური და იურიდიული დამოუკიდებლობის მიუხედავად, თუ მათ საქმიანობასთან და მართვასთან დაკავშირებულ ძირითად გადაწყვეტილებებს ერთი და იგივე პირი იღებს და მათი საქმიანობის ადგილი, სახე და შინაარსი იდენტურია. ამ ქვეპუნქტით გათვალისწინებული უფლების  გამოყენების შემთხვევებსა და წესებს განსაზღვრავს საქართველოს ფინანსთა მინისტრი.

ამრიგად, ზემოხსენებულ მნიშვნელოვან და გადასახადის გადამხდელისათვის არც თუ ისე სასიკეთო ცვლილებებთან დაკავშირებით, ველოდებით შესაბამის ახალ ჩანაწერებს ფინანსთა მინისტრის ბრძანებაში.

• „დაშლილი საზოგადოება“

სსკ–ის მე-8 მუხლს დაემატა ახალი ტერმინის _ „დაშლის პროცესში მყოფი პირი (დაშლილი საზოგადოება)“ განმარტება, ეს არის პირი (გარდა ფიზიკური პირის მიერ დაარსებული ფილიალისა, რომელიც არის მეწარმე ფიზიკური პირი), რომლის მიმართაც, „მეწარმეთა შესახებ“ საქართველოს კანონის შესაბამისად, განხორციელდა დაშლის პროცესის დაწყების რეგისტრაცია (რომლის ლიკვიდაციის პროცესიც მიმდინარეობს).

ამასთან დაკავშირებით ახალი რედაქციით ჩამოყალიბდა სსკ–ის 55-ე _ „საგადასახადო ვალდებულების შესრულება საწარმოს/ორგანიზაციის ლიკვიდაციისას (მათ შორის, დაშლის პროცესის დაწყების რეგისტრაციის შემთხვევაში)“ მუხლიც, რომლის მიხედვითაც, საწარმოს/ორგანიზაციის ლიკვიდაციისას (მათ შორის, დაშლის პროცესის დაწყების რეგისტრაციის შემთხვევაში) საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობით გათვალისწინებულ მოთხოვნებს/ვალდებულებებს ასრულებს და საგადასახადო დავალიანებას იხდის ეს საწარმო/ორგანიზაცია, ხოლო ზედმეტად გადახდილ თანხას საგადასახადო ორგანო ამ კოდექსით დადგენილი წესით უბრუნებს აღნიშნულ საწარმოს/ორგანიზაციას. ცვლილებამდე არსებული რედაქციით, სალიკვიდაციო კომისიაზე ხდებოდა საგადასახადო ვალდებულების დაკისრებაც და ზედმეტად გადახდილი თანხის დაბრუნებაც.

აგრეთვე ცვლილება შევიდა სსკ–ის 153-ე და 205-ე მუხლებში. კერძოდ, დაშლის პროცესში მყოფი პირი (დაშლილი საზოგადოება) ვალდებულია საგადასახადო ორგანოს ლიკვიდაციის პროცესის დაწყების რეგისტრაციიდან 5 სამუშაო დღის ვადაში წერილობით აცნობოს დაშლის შესახებ და იმავე ვადაში წარუდგინოს წლიური მოგებისა და ქონების გადასახადის დეკლარაციები.

• მიწაზე ქონების გადასახადის დარიცხვა

შეიცვალა სსკ–ის 61-ე მუხლის მე-2 ნაწილის „ე“ ქვეპუნქტი და 205-ე მუხლის 13¹–ე ნაწილი. კერძოდ, მიწაზე ქონების გადასახადის დარიცხვის მიზნებისთვის საგადასახადო ორგანოსთვის საფუძველს წარმოადგენდა საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს მიერ მიწოდებული ინფორმაცია. ცვლილების შედეგად კი შემოსავლების სამსახურისათვის დარიცხვის საფუძველი ასევე გახდა სხვა მარეგისტრირებელი ორგანოსა და აგრეთვე მუნიციპალიტეტის ორგანოს მიერ საგადასახადო ორგანოსთვის მიწოდებული მონაცემები.

საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს, სხვა მარეგისტრირებელი ორგანოს, აგრეთვე მუნიციპალიტეტის ორგანოს მიერ მიწოდებული ინფორმაციის (მონაცემების) საფუძველზე საგადასახადო ორგანოს მიერ მიწაზე ქონების გადასახადის დარიცხვისას პირი თავისუფლდება მიწაზე ქონების გადასახადის დეკლარაციის წარდგენის ვალდებულებისგან. ამ შემთხვევაში აღნიშნული ინფორმაციის (მონაცემების) საფუძველზე პირს წარედგინება საგადასახადო მოთხოვნა საქართველოს ფინანსთა მინისტრის მიერ დადგენილი წესით.

• ხადაზმულობის ვადის შეჩერება

სსკ–ის 4-ე მუხლის მე-10 ნაწილს დაემატა „დ“-„ვ“ ქვეპუნქტები, რომლის მიხედვითაც,  გადასახადის გადამხდელისათვის, მარეგისტრირებელი ორგანოსათვის ან საბანკო დაწესებულებისათვის გადასახადის გადამხდელის საგადასახადო დავალიანების გადახდევინების უზრუნველსაყოფად ამ კოდექსით გათვალისწინებული ღონისძიების გამოყენების შესახებ ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ–სამართლებრივი აქტის წარდგენის ხანდაზმულობის ვადაა 3 წელი, რომელიც აითვლება ამ დავალიანების წარმოშობის კალენდარული წლის დასრულებიდან და რომლის ხანდაზმულობის ვადა ჩერდება:

დ) საგადასახადო დავალიანების გადახდევინების გადავადების შესახებ ხელშეკრულების მოქმედების პერიოდში;

ე) საგადასახადო შეთანხმების აქტის მოქმედების პერიოდში;

ვ)  ღონისძიებები გაუქმდა საქართველოს ფინანსთა მინისტრის ან შემოსავლების სამსახურის უფროსის გადაწყვეტილებით.

აგრეთვე შეიცვალა მე-4 მუხლის მე-11 ნაწილი, რომლის მიხედვითაც, ამ მუხლით გათვალისწინებული ხანდაზმულობის ვადები არ გამოიყენება არა მხოლოდ საგადასახადო ორგანოს მიერ სასამართლოს/დავის განმხილველი ორგანოს გადაწყვეტილების აღსრულების პერიოდში, როგორც ეს ცვლილებამდე იყო, არამედ ასევე არ გამოიყენება სსკ–ის 246-ე მუხლის საფუძველზე საგადასახადო ორგანოს მიერ პირის გადასახადის გადამხდელის ცრუმაგიერ პირად აღიარების შესახებ შუამდგომლობის სასამართლოსთვის წარდგენასთან და ცრუმაგიერი პირის მიმართ ამ კოდექსით გათვალისწინებული საგადასახადო დავალიანების გადახდევინების უზრუნველყოფის ღონისძიებების გამოყენებასთან დაკავშირებით.

• აქციზის გადასახადი

გარკვეული ცვლილებები შევიდა სსკ–ის აქციზის კარში, კერძოდ 188-ე, 189-ე, 194-ე და 198-ე მუხლებში. მთავარი ცვლილებები მდგომარეობს შემდეგში:

• − გაიზარდა სეს ესნ–ის 3824 90 980 01 (მოქმედი სასაქონლო კოდი – 3824 99 960 01) სასაქონლო კოდში კლასიფიცირებული საქონლის (სითხეები ნიკოტინის შემცველობით ან ნიკოტინის შემცველობის გარეშე, განკუთვნილი ელექტრონული სიგარეტით მოხმარებისთვის) აქციზის განაკვეთი და მისი ოდენობა განისაზღვრა 1 მლ 1 ლარი, ნაცვლად 0.2 ლარისა;
• − აქციზით დაბეგვრადი გახდა და აქციზურ საქონელს დაემატა 3 დასახელების საქონელი. ესენია, 2909 19 100 00 – ტერტ–ბუტილეთილის მარტივი ეთერი და 2909 19 900 00 – დანარჩენი, 1ტ.  400 ლარი, ხოლო 2912 11 000 00 – მეთანალი (ფორმალდეჰიდი) 1ტ. 4 ლარი;
• − სეს ესნ–ის 2402 10 000 02 კოდში მითითებული საქონლისთვის (სიგარილები (წვრილი სიგარები), თამბაქოს შემცველობით) 20 ღერზე აქციზის განაკვეთი განისაზღვრა 2.2 ლარის ოდენობით და ამ საქონლის საცალო სარეალიზაციო ფასის 30 პროცენტის ჯამით;
• − სატრანსპორტო საშუალებაზე გადახდილი აქციზისა და იმპორტის გადასახადის 100 პროცენტის ოდენობით დაბრუნებისათვის დადგენილი, სეს ესნ–ის 8703 კოდში აღნიშნული მსუბუქი ავტომობილის ან 8711 კოდში აღნიშნული მოტოციკლის (მოპედის ჩათვლით) თავისუფალ მიმოქცევაში გაშვების პროცედურაში მოქცევიდან ექსპორტის პროცედურაში მოქცევისა და საქართველოს ტერიტორიის დატოვების ვადა გაიზარდა 90 დღიდან 180 კალენდარულ დღემდე.
• • იმპორტის გადასახადისგან გათავისუფლება

სსკ–ის 199-ე მუხლს დაემატა „კ¹“ და „კ²“ ქვეპუნქტები და იმპორტის გადასახადისგან გათავისუფლდა საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულებებით გათვალისწინებული ვალდებულებების (კერძოდ, ბაქო–თბილისი–ჯეიჰანის და ბაქო–თბილისი–ერზრუმის მილსადენების მშენებლობის) შესრულების უზრუნველსაყოფად საქართველოში საქონლის დროებით შემოტანა და საქართველოს საბაჟო კანონმდებლობის შესაბამისად საბაჟო ვალდებულებისგან სრულად გათავისუფლებული საქონლის დროებით შემოტანა.

•  იმპორტის დღგ–სგან გათავისუფლება

სსკ–ის 173-ე მუხლის „ფ“ ქვეპუნქტი ჩამოყალიბდა ახალი რედაქციით და იმპორტის დღგ–სგან გათავისუფლდა საქართველოს საბაჟო კოდექსის:

ფ.ა) 107-ე მუხლით გათვალისწინებული დაბრუნებული საქონლის იმპორტი, თუ აღნიშნული საქონელი აკმაყოფილებს იმპორტის გადასახადისგან გათავისუფლებისთვის იმავე მუხლით განსაზღვრულ პირობებს, მიუხედავად იმისა, იბეგრება თუ არა ეს საქონელი იმპორტის გადასახადით;

ფ.ბ) 152-ე მუხლის შესაბამისად გარე გადამუშავების პროცედურაში მოქცეული საქონლის გადამუშავებით მიღებული გადამუშავებული პროდუქტის იმპორტი, თუ აღნიშნული საქონელი აკმაყოფილებს იმპორტის გადასახადისგან გათავისუფლებისთვის იმავე მუხლით განსაზღვრულ პირობებს, მიუხედავად იმისა, იბეგრება თუ არა ეს საქონელი იმპორტის გადასახადით.

• არ გასაჩივრებული დავალიანების ამოღება

საგადასახადო კოდექიდან ამოღებული იქნა 64-ე მუხლის 3 ნაწილი სადაც აღნიშნული იყო რომ ერთი საფუძვლით დამკვეთს წარედგინება მხოლოდ ერთი საგადასახადო მოთხოვნა. აღნიშნული ცვლილებით შესაძლებელი ხდება საგადასახადო შემოწმებით დარიცხული თანხების იმ ნაწილზე რომელიც არ იქნება გასაჩივრებული გავრცელდეს იძულებითი ღონისძიებები და აღნიშნული დავალიანების ამოღება მოხდეს საგადასახადო კანონმდებლობით დადგენილი წესის მიხედვით. 

1. 2. ცვლილებები  ფინანსთა მინისტრის ბრძანებებში

1.2.1. „სიგარილების“ საცალო სარეალიზაციო ფასის დადგენის წესი

2023 წლის 20 აპრილს გამოქვეყნდა და ძალაში შევიდა ცვლილება ფინანსთა მინისტრის N996 _ “გადასახადების ადმინისტრირების შესახებ” ბრძანება. კერძოდ, კი შეიცვალა ბრძანების 77¹–ე მუხლი, რომელიც არეგულირებს თამბაქოს ნაწარმზე აქციზის თანხის გამოანგარიშების მიზნისათვის საცალო სარეალიზაციო ფასის დადგენის წესს. ცვლილება იმაში მდგომარეობს, რომ აღნიშნული მუხლით დადგენილი ნორმები ვრცელდებოდა ფილტრიანი და უფილტრო სიგარეტებსა, აგრეთვე საგარეო–ეკონომიკური საქმიანობის ეროვნული სასაქონლო ნომენკლატურის კოდებში მითითებულ საქონელზე _ 2403 99 900 01 (კაფსულები და მსგავსი სახის პროდუქტები თამბაქოს შემცველობით) და 2403 99 900 02 (თამბაქოს ნაწარმი, წვის პროცესის გარეშე, ორთქლის მისაღებად გამოსაყენებელი), ცვლილების შედეგად კი აღნიშნულ ჩამონათვალს დაემატა 2402 10 000 02 (სიგარილები (წვრილი სიგარები), თამბაქოს შემცველობით) სასაქონლო კოდი.

აღნიშნულთან დაკავშირებით, ასევე ცვლილება განხორციელდა ბრძანების 112-ე მუხლში გარდამავალი დებულებების შესახებ და დაემატა 55-ე – 63-ე პუნქტები, რომლის ძირითადი შინაარსი მდგომარეობს შემდეგში:

• • − 2023 წლის 1 ივნისიდან 2024 წლის 1 იანვრამდე პერიოდისთვის „სიგარილების“ (2402 10 000 02) საცალო სარეალიზაციო ფასის დადგენის მიზნით, მწარმოებელი/იმპორტიორი ვალდებულია, არაუგვიანეს 2023 წლის 5 მაისისა საგადასახადო ორგანოს წარუდგინოს ინფორმაცია, მის მიერ წარმოებული/იმპორტირებული საქონლის დასახელებისა და ქვედასახელების და საქონლის სარეკომენდაციო საცალო სარეალიზაციო ფასების შესახებ, ხოლო საქართველოს ფინანსთა მინისტრი მითითებული საქონლის  საცალო სარეალიზაციო ფასის დადგენის მიზნით ინდივიდუალურ–ადმინისტრაციულ სამართლებრივ აქტს გამოსცემს არაუგვიანეს 2023 წლის 1 ივნისისა.
  • − ამასთან, თუ მწარმოებელი/იმპორტიორი „სიგარილების“  წარმოებას/იმპორტს გეგმავს 2023 წლის 1 ივნისამდე, იგი ვალდებულია აღნიშნული საქონლის წარმოებამდე/იმპორტამდე შემოსავლების სამსახურს მიაწოდოს ინფორმაცია საქონლის დასახელების/ქვედასახელების და სარეკომენდაციო საცალო სარეალიზაციო ფასის შესახებ, რის შედეგადაც 4 დღეში საქართველოს ფინანსთა მინისტრი გამოსცემს შესაბამის ბრძანებას, რომელიც საქონლის სავაჭრო ქსელში რეალიზაციის დაწყებამდე ეგზავნება მხოლოდ იმ მწარმოებელს/იმპორტიორს, რომლის ინფორმაციის საფუძველზეც განხორციელდა შესაბამისი ფასის დადგენა. ხოლო, თუ მწარმოებლის/იმპორტიორის მიერ საგადასახადო ორგანოსთვის ინფორმაციის წარდგენა არ მოხდა, შესაბამის საქონელზე საქართველოს ფინანსთა მინისტრის მიერ საცალო სარეალიზაციო ფასის დადგენამდე, აქციზის თანხის გამოანგარიშების მიზნით მის მიმართ გამოიყენება შემოსავლების სამსახურის მონაცემთა ბაზაში არსებული ინფორმაციის საფუძველზე საქართველოს ფინანსთა მინისტრის მიერ დადგენილი საცალო სარეალიზაციო ფასი.

შპს კრესტონ ჯორჯია

მმართველი პარტნიორი                                 დავით პაპიაშვილი

საგადასახადო აუდიტის დეპარტამენტის ხელმძღვანელი       რუსუდან ჭაბუკიანი

The post 2023 წლის აპრილის თვის განმავლობაში საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობაში შესული ცვლილებები appeared first on ფინანსური აუდიტი და საგადასახადო მომსახურება.

საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობაში შესული ცვლილებები

Kreston Georgia აგრძელებს საგადასახადო კანონმდებლობაში შესული ცვლილებებისა და სიახლეების მიმოხილვას. ამჯერად გთავაზობთ 2023 წლის მარტის თვეში შესული საკანონმდებლო სიახლეების მიმოხილვას.

შინაარსი

1. ცვლილებები შემოსავლების სამსახურის უფროსის ბრძანებებში 2

1.1. ახალი სიტუაციური სახელმძღვანელო, კაპიტალის გადაფასების შესახებ 2

1.2. ახალი სიტუაციური სახელმძღვანელო, მიწაზე ქონების გადასახადის შეღავათის შესახებ 3

1.3. ახალი სიტუაციური სახელმძღვანელო, სამეთვალყურეო საბჭოს წევრის მიერ მიღებული ანაზღაურების ხელფასად დაბეგვრის შესახებ. 3

1.4. ახალი სიტუაციური სახელმძღვანელო, წარმომადგენლობითი ხარჯის შესახებ 4

2. ცვლილებები  ფინანსთა მინისტრის ბრძანებებში 5

2.1. ცვლილება გადახდის წყაროსთან დაკავებული გადასახადის  დეკლარაციის სავალდებულო 67-69 უჯრების შევსების წესში. 5

2.2. ცვლილება ადმინისტრაციულ პასუხისმგებლობასთან დაკავშირებით 6

2.3. საჯარო გადაწყვეტილება ტურისტული მომსახურების დღგ–ით დაბეგვრის თაობაზე 6

2.4. ცვლილებები მნიშვნელოვანი ქონებით უზრუნველყოფილი ფიზიკური პირისათვის საქართველოს რეზიდენტობის მინიჭების წესში 8

1.1. ცვლილებები შემოსავლების სამსახურის უფროსის ბრძანებებში

1.1.1. ახალი სიტუაციური სახელმძღვანელო, კაპიტალის გადაფასების შესახებ

2023 წლის 9 მარტს გამოქვეყნდა ახალი სიტუაციური სახელმძღვანელო N1008, რომელიც შეეხება კაპიტალში შეტანილ და გატანილ თანხებს შორის წარმოშობილი სხვაობის დაბეგვრას, თუმცა აღნიშნული სიტუაციური სახელმძღვანელო შეიცავდა შინაარსობრივ ხარვეზს, რასაც დიდი ნეგატიური გამოხმაურება მოჰყვა და მალევე გაუქმდა. სანაცვლოდ კი 2023 წლის 16 მარტს, შემოსავლების სამსახურის მიერ, გამოქვეყნდა აღნიშნული სიტუაციური სახელმძღვანელოს განახლებული რედაქცია.

სიტუაციურ სახელმძღვანელოში მოცემული მაგალითის მიხედვით, საწარმოს ფინანსური აღრიცხვის მიზნებისათვის ფუნქციონალურ ვალუტად განსაზღვრული აქვს ეროვნული ვალუტა _ ლარი. 2020 წელს საწარმოს პარტნიორმა ფიზიკურმა პირმა საწარმოს კაპიტალში განახორციელა 10000 აშშ დოლარის შენატანი,  რომელიც ამ დღისთვის არსებული აშშ დოლარის ოფიციალური გაცვლითი კურსის (2.90) მიხედვით შეადგენდა 29000 ლარს. 2021 წელს კი პარტნიორმა საწარმოდან გაიტანა 10000 აშშ დოლარი, რომელიც ამ დღისთვის არსებული აშშ დოლარის ოფიციალური გაცვლითი კურსის (3.10) მიხედვით შეადგენდა 31000 ლარს. კაპიტალში შეტანილ და გატანილ თანხებს შორის წარმოშობილი სხვაობის თანხა _ 2000 ლარი (31000-29000)  საგადასახადო ორგანოს მიერ ჩაითვლება, როგორც საწარმოს მიერ დივიდენდის სახით მოგების განაწილება და თანხის გატანის საანგარიშო პერიოდში დაიბეგრა მოგების გადასახადის 15%-იანი და გადახდის წყაროსთან დასაკავებელი საშემოსავლო გადასახადის 5%-იანი განაკვეთებით.

საგადასახადო ორგანოს ზემოხსენებული მიდგომა, მათივე განმარტებით, ძირითადად ეყრდნობა სსკ–ის 98¹–ე მუხლის მე-2 ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტს, რომლის მიხედვითაც განაწილებულ მოგებად არ ითვლება საწარმოს ლიკვიდაციისას ან აქციის/წილის გამოსყიდვისას ფულადი/ნატურალური ფორმით განხორციელებული გადახდა/განაცემი, რომელიც კაპიტალში პარტნიორის მიერ განხორციელებული შენატანის ოდენობას არ აღემატება და ასევე, მცირე და საშუალო საწარმოების ფინანსური ანგარიშგების საერთაშორისო სტანდარტის (მსს ფასს) 30-ე განყოფილების მე-9 პუნქტის „ა“ ქვეპუნქტს, რომლის თანახმადაც, ყოველი საანგარიშგებო პერიოდის ბოლოს საწარმომ უცხოური ვალუტით შეფასებული ფულადი მუხლები უნდა გადაიყვანოს საბოლოო სავალუტო კურსის გამოყენებით.

1.1.2. ახალი სიტუაციური სახელმძღვანელო, მიწაზე ქონების გადასახადის შეღავათის შესახებ

2023 წლის 9 მარტს გამოქვეყნდა ახალი სიტუაციური სახელმძღვანელო N1430, რომელიც ეხება სასოფლო–სამეურნეო დანიშნულების მიწაზე ქონების გადასახადის შეღავათს.

სიტუაციური სახელმძღვანელოს მაგალითის მიხედვით, ფიზიკურ პირს მიმდინარე საანგარიშო წლის მიხედვით საკუთრებაში აქვს სამი სასოფლო–სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთი, რომლებიც მის საკუთრებაში იყო 2004 წლის 1 მარტის მდგომარეობით და მათი ფართობი შეადგენს 3 ჰექტარს, 4 ჰექტარს და 7 ჰექტარს. პირმა გამოიყენა სსკ–ის 206-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ტ“ ქვეპუნქტის შეღავათი ქონების გადასახადში, რომლის მიხედვითაც ქონების გადასახადისაგან გათავისუფლებულია 2004 წლის 1 მარტის მდგომარეობით ფიზიკური პირის საკუთრებაში არსებული 5 ჰექტრამდე ფართობის სასოფლო–სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთები. 

შედეგად პირმა, ქონების გადასახადის წლიურ დეკლარაციაში ასახა მის სახელზე რეგისტრირებული სამივე მიწის ნაკვეთი, რომელზეც ისარგებლა საგადასახადო შეღავათით 5 ჰა–მდე ფართობზე და გადასახადი განისაზღვრა დარჩენილ 11 ჰა ფართობის მიწის ნაკვეთზე.

ამასთან, სიტუაციური სახელმძღვანელოს მიხედვით, პირს სამი ცალ–ცალკე ნაკვეთის ნაცვლად, საკუთრებაში რომ ქონოდა რეგისტრირებული ერთი მთლიანი 14 ჰა ფართობის მიწის ნაკვეთი, ანალოგიურად გამოიყენებდა ჰქონების გადასახადის შეღავათს იგივე პრინციპით.

1.1.3. ახალი სიტუაციური სახელმძღვანელო, სამეთვალყურეო საბჭოს წევრის მიერ მიღებული ანაზღაურების ხელფასად დაბეგვრის შესახებ.

2023 წლის 9 მარტს გამოქვეყნდა ახალი სიტუაციური სახელმძღვანელო N2433, რომელიც ეხება სამეთვალყურეო საბჭოს წევრის მიერ მიღებული ანაზღაურების საშემოსავლო გადასახადით დაბეგვრას. სახელმძღვანელოში განხილული მაგალითის მიხედვით, საწარმოსა და სამეთვალყურეო საბჭოს წევრებს შორის 2022 წლის 1 მარტს გაფორმდა სასამსახურო ხელშეკრულება, რომელიც ითვალისწინებს შესაბამის ანაზღაურებას. საწარმოს მიერ სამეთვალყურეო საბჭოს წევრებზე მათთვის დაკისრებული ფუნქციების შესრულებისთვის გაცემულ ანაზღაურება განიხილება ხელფასად და იბეგრება გადახდის წყაროსთან საშემოსავლო გადასახადის 20%-იანი განაკვეთით.

როგორც მოგეხსენებათ, მეწარმეთა შესახებ საქართველოს კანონის 45-ე მუხლის მიხედვით, ხელმძღვანელი პირის/სამეთვალყურეო საბჭოს წევრის თანამდებობაზე დანიშვნის შესახებ გადაწყვეტილების მიღების შემდეგ პირთან იდება სასამსახურო ხელშეკრულება და მასზე არ ვრცელდება შრომის სამართლის დებულებები. ამასთან, სსკ–ის მე-12 მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, დაქირავებით მუშაობად ითვლება, მათ შორის, საწარმოს ან ორგანიზაციის ხელმძღვანელად (დირექტორად) ყოფნა ან ხელმძღვანელის (დირექტორის) მოვალეობის შესრულება, ხოლო ასეთი ფიზიკური პირის მიერ შესრულებულ სამუშაოს ანაზღაურება კი ხელფასად.

შესაბამისად, ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საგადასახადო მიზნებისთვის სამეთვალყურეო საბჭოს წევრობა/ხელმძღვანელობა (დირექტორობა) ჩაითვლება დაქირავებით მუშაობად, ხოლო მისთვის დაკისრებული ფუნქციების შესრულებისთვის მიღებული ანაზღაურება, სსკ–ის მიზნებისათვის იგივე ხელფასი, იბეგრება გადახდის წყაროსთან საშემოსავლო გადასახადით.

1.1.4. ახალი სიტუაციური სახელმძღვანელო, წარმომადგენლობითი ხარჯის შესახებ

2023 წლის 9 მარტს გამოქვეყნდა კიდევ ერთი ახალი სიტუაციური სახელმძღვანელო N2434, რომელიც ეხება საწარმოს მიერ წარმომადგენლობითი ხარჯების ფარგლებში ფიზიკური პირებისთვის საგადასახადო წლის განმავლობაში 1000 ლარზე მეტი ღირებულების ქონების გადაცემისას სსკ–ის 154-ე მუხლის შესაბამისად, საგადასახადო აგენტის მოვალეობის შესრულებას ვალდებულებას.

სიტუაციურ სახელმძღვანელოში მოცემული მაგალითის მიხედვით,  საწარმომ გასწია წარმომადგენლობითი ხარჯი. კერძოდ, აანაზღაურა სტუმრის მომსახურების უზრუნველყოფის ხარჯები (როგორიცაა მაგ. აეროპორტში დახვედრისა და გაცილების ხარჯები, სასტუმრო მომსახურების ხარჯები, სატრანსპორტო მომსახურების ხარჯები), ასევე, გასწია სუვენირების შეძენის ხარჯები, რომლებიც გადაეცა სტუმრებს. საწარმოს გადახდის წყაროსთან გადასახადის დაკავება და საგადასახადო ანგარიშგება არ მოუხდენია.

სიტუაციური სახელმძღვანელოს მიხედვით, იმის გათვალისწინებით, რომ წარმომადგენლობითი ხარჯი არის ეკონომიკური საქმიანობის ფარგლებში გაწეული ხარჯი, ამავე ხარჯის ფარგლებში სტუმრისათვის მომსახურების უზრუნველყოფის ხარჯების ანაზღაურება, ასევე სუვენირის შეძენა არ ატარებს უსასყიდლო ხასიათს. შესაბამისად, საწარმოს მიერ სტუმრისათვის მომსახურების უზრუნველყოფის ხარჯების ასანაზღაურებლად თანხების გადახდა, ასევე სტუმრისათვის სუვენირების გადაცემა არ წარმოადგენს ფიზიკური პირისათვის ქონების უსასყიდლოდ გადაცემას და შესაბამისად, სსკ–ის 154-ე მუხლის პირველი ნაწილის „მ“ ქვეპუნქტის მიხედვით გადახდის წყაროსთან საშემოსავლო გადასახადით დაბეგვრას არ ექვემდებარება.

1.2. ცვლილებები  ფინანსთა მინისტრის ბრძანებებში

1.2.1. ცვლილება გადახდის წყაროსთან დაკავებული გადასახადის  დეკლარაციის სავალდებულო 67-69 უჯრების შევსების წესში. 

2023 წლის 28 მარტს გამოქვეყნდა და ძალაში შევიდა ცვლილება ფინანსთა მინისტრის N996 ბრძანებით დამტკიცებულ ინსტრუქციაში, რის საფუძველზეც ახალი რედაქციით ჩამოყალიბდა N996 ბრძანების 38-ე მუხლის მე-6 პუნქტის „ჰ⁵–ჰ⁷“ ქვეპუნქტები. კერძოდ კი ცვლილება შეეხო გადახდის წყაროსთან დაკავებული გადასახადის  დეკლარაციის III ნაწილს. 

როგორც მოგეხსენებათ, გადახდის წყაროსთან დაკავებული გადასახადის  დეკლარაციის III ნაწილის 67-68 უჯრებში გადამხდელს უნდა მიეთითებინა ინფორმაცია, ნაღდი ფულის ნაშთის შესახებ, ასევე საანგარიშო თვის განმავლობაში საქვეანგარიშო პირებზე გაცემული თანხებისა და ამ პირთა რაოდენობის შესახებ. 

ცვლილების შედეგად, ამავე 67-69 უჯრებში გადამხდელის მიერ უნდა მიეთითოს შემდეგი ინფორმაცია:

• • • 67-ე უჯრაში – ნაღდი ფულის ნაშთი საანგარიშო თვის ბოლოსთვის, გარდა 68-ე უჯრაში მითითებული თანხისა;
  • • 68-ე უჯრაში – ანგარიშვალდებული პირების მიერ გადასახადის გადამხდელის საბანკო ანგარიშ(ებ)ზე ან/და სალაროში დაუბრუნებელი თანხები საანგარიშო თვის ბოლოსთვის;
  • • 69-ე უჯრაში – 68-ე უჯრაში გათვალისწინებულ ანგარიშვალდებულ პირთა რაოდენობა.

მაშასადამე, უკვე მარტის თვის გადახდის წყაროსთან დაკავებული გადასახადის  დეკლარაციაში გადამხდელის მიერ უნდა აისახოს ნაღდი ფულის ნაშთი ცალ–ცალკე, სალაროსა და საქვეანგარიშო პირებზე (ნაცვლად საქვეანგარიშო პირებზე გაცემული ჯამური თანხებისა), შესაბამისი პირთა რაოდენობების მითითებით. შეგახსენებთ, რომ აღნიშნული 67-69 უჯრების შევსება დეკლარაციაში არის სავალდებულო.

1.2.2. ცვლილება ადმინისტრაციულ პასუხისმგებლობასთან დაკავშირებით

2023 წლის 17 მარტს გამოქვეყნდა და ძალაში შევიდა ცვლილება ფინანსთა მინისტრის N994 ბრძანებაში. ცვლილების შეეხო ბრძანების 81-ე და 82-ე მუხლებს, რომლითაც განისაზღვრება ადმინისტრაციული სამართალდარღვევა და შესაბამისი ოქმის გაცემის წესი.

როგორც მოგეხსენებათ, ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევად ითვლება მართლსაწინააღმდეგო ბრალეული (განზრახი ან გაუფრთხილებელი) მოქმედება ან უმოქმედობა. ცვლილების მთავარი არსი კი მდგომარეობს იმაში, რომ ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევისათვის დამატებით ადმინისტრაციული პასუხისმგებლობა განისაზღვრა „წამლისა და ფარმაცევტული საქმიანობის შესახებ“ საქართველოს კანონით. ცვლილებამდე კი ასეთი პასუხისმგებლობა განსაზღვრული იყო მხოლოდ საქართველოს ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსით, „სურსათად/ცხოველის საკვებად განკუთვნილი გენეტიკურად მოდიფიცირებული ორგანიზმებისა და მათგან წარმოებული გენმოდიფიცირებული პროდუქტის ეტიკეტირების შესახებ“ საქართველოს კანონითა და „თამბაქოს კონტროლის შესახებ“ საქართველოს კანონით.

ასევე შეიცვალა სამართალდარღვევის ოქმის ფორმები, ახალი ფორმები ამოქმედდება 2023 წლის 1 მაისიდან.

1.2.3. საჯარო გადაწყვეტილება ტურისტული მომსახურების დღგ–ით დაბეგვრის თაობაზე

2023 წლის 28 მარტს მიღებულ იქნა ფინანსთა სამინისტროს N107 საჯარო გადაწყვეტილება, რომელიც ეხება ტურისტული მომსახურების დღგ–ით დაბეგვრის საკითხს. კერძოდ, მასში საუბარია ტურისტული მომსახურების დღგ–ით დაბეგვრის საკითხზე, როგორც ტურისტის საქართველოში ორგანიზებულად შემოყვანის ისე საქართველოდან გაყვანის დროს. საჯარო გადაწყვეტილებაში ასევე განხილულია ტურისტის ორგანიზებულად შემოყვანის დროს მისთვის ტურისტული პროდუქტის მიწოდების მიზნით შეძენილ საქონელსა და მომსახურებაზე დღგ–ის ჩათვლის საკითხი.

• • • როგორც ვიცით, საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 172-ე მუხლის მე-4 ნაწილის „პ“ ქვეპუნქტის თანახმად, დღგ–ისგან ჩათვლის უფლებით გათავისუფლებულია ტუროპერატორის მიერ საქართველოს ტერიტორიაზე უცხოელი ტურისტის ორგანიზებული შემოყვანა და მისთვის საქართველოს ტერიტორიაზე ტურისტული პროდუქტის მიწოდება. სსკ–ის 157-ე მუხლის ,,ც“ ქვეპუნქტის მიხედვით კი, ტურისტულ პროდუქტს წარმოადგენს ტურისტული მომსახურების სახეობათა არანაკლებ ორი კომპონენტის ერთობლიობა. ამავე მუხლის „შ“ და „ჩ“ ქვეპუნქტების მიხედვით, ტუროპერატორი არის პირი, რომელიც ახორციელებს ტურისტული პროდუქტის ფორმირებას და ტურისტისთვის მიწოდებას, ხოლო ტურისტი – ფიზიკური პირი, რომელსაც მიეწოდება ტურისტული პროდუქტი, საქართველოში არანაკლებ 24 საათის და არაუმეტეს ერთი წლის ვადით მოგზაურობის (მათ შორის, დასვენების ან/და გაჯანსაღების) მიზნით.

საჯარო გადაწყვეტილების მიხედვით, იმ შემთხვევაში თუ ხდება ტურისტისთვის  საქართველოს ტერიტორიაზე ტურისტული მომსახურების  არანაკლებ ორი კომპონენტის ერთობლივი მიწოდება ერთიანი ტურისტული პროდუქტის სახით, მაშინ ისეთი მომსახურებები, როგორიცაა  სასტუმროში განთავსება, კვება და საქართველოს ტერიტორიაზე გადაყვანა დაექვემდებარება დღგ–სგან ჩათვლის უფლებით გათავისუფლებას. გარდა ამისა, საჯარო გადაწყვეტილებაში ასევე  ჩათვლის უფლებით გათავისუფლებულია  სამოგზაურო დაზღვევის მომსახურება, თუ ის გაიწევა საქართველოს ტერიტორიაზე ორგანიზებულად შემოყვანილი უცხოელი ტურისტისთვის ტურისტული პროდუქტის მიწოდების ფარგლებში, მიუხედავად იმისა, რომ იგი არ წარმოადგენს ტურისტულ მომსახურებასა და ცალკე აღებული დაზღვევის მომსახურება კი დღგ–სგან ჩათვლის უფლების გარეშეა გათავისუფლებული.

• • • რაც შეეხება ტურისტული მომსახურების დღგ–ით დაბეგვრას ტურისტის საქართველოდან გაყვანისას, აქ საჯარო გადაწყვეტილება მიგვითითებს ფინანსთა მინისტრის ბრძანება №996-ის 66⁵–ე მუხლზე, რომლის მიხედვითაც, თუ ტურისტული მომსახურების გაწევის ადგილად ითვლება საქართველოს ტერიტორია, მაგრამ ამ მომსახურებით ფაქტობრივი სარგებლობა ან/და მისი გამოყენება ხდება საქართველოს ტერიტორიის გარეთ, აღნიშნული მომსახურება განიხილება საქართველოს ფარგლების გარეთ გაწეულად. 

საჯარო გადაწყვეტილება განიხილავს გამყვანი ტურიზმის დროს ტურისტისთვის სასტუმროში განთავსების და კვების, საქართველოს ტერიტორიაზე საცხოვრებელი ადგილიდან აეროპორტამდე გადაყვანის, სამოგზაურო დაზღვევის და სავიზო მხარდაჭერის მომსახურებების დღგ–ით დაბეგვრის საკითხს. კერძოდ, საზღვარგარეთ სასტუმროში განთავსების მომსახურება განიხილება უძრავ ნივთთან დაკავშირებულ მომსახურებად და მისი გაწევის ადგილს არ წარმოადგენს საქართველო. ასევე მომსახურების გაწევის ადგილად არ განიხილება საქართველო უცხოეთში კვების მომსახურებასთან მიმართებაშიც. რაც შეეხება,  საქართველოს ტერიტორიაზე საცხოვრებელი ადგილიდან აეროპორტამდე  გადაყვანას, თუ აღნიშნული მომსახურება გაიწევა გამყვანი ტურის ფარგლებში ერთიანი ტურისტული პროდუქტის მიწოდების სახით, იგი განიხილება საქართველოს ფარგლებს გარეთ გაწეულად და ტუროპერატორს არ წარმოეშობა აღნიშნული მომსახურების დღგ–ით დაბეგვრის ვალდებულება. სამოგზაურო დაზღვევის და სავიზო მხარდაჭერის მომსახურებებთან დაკავშირებით კი, მიუხედავად იმისა, რომ აღნიშნული მომსახურებები არ განიხილება ტურისტულ მომსახურებებად, იმ დაშვებით, რომ ორივე გაიწევა როგორც გამყვანი ტურის ფარგლებში ერთიანი ტურისტული პროდუქტის მიწოდების ნაწილი, ტუროპერატორს მათი დღგ–ით დაბეგვრის ვალდებულება არ წარმოეშობა.

• • • საჯარო გადაწყვეტილების მესამე ნაწილში კი საუბარია საქართველოში ტურისტის ორგანიზებულად შემოყვანის და მისთვის ტურისტული პროდუქტის მიწოდების მიზნით შეძენილ საქონელზე/მომსახურებაზე დღგ–ის ჩათვლის საკითხზე. კერძოდ, საჯაროს გადაწყვეტილების თანახმად, პირი უფლებამოსილია ჩაითვალოს ზემოაღნიშნული პროდუქტის მიწოდების მიზნით შეძენილ საქონელზე/მომსახურებაზე გადახდილი დღგ, საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობით განსაზღვრული შეზღუდვების გათვალისწინებით.

1. 2.4. ცვლილებები მნიშვნელოვანი ქონებით უზრუნველყოფილი ფიზიკური პირისათვის საქართველოს რეზიდენტობის მინიჭების წესში

2023 წლის 2 მარტს გამოქვეყნდა და 2023 წლის 15 აპრილიდან ძალაში შედის საქართველოს ფინანსთა მინისტრის N60 ბრძანება, რომლითაც განისაზღვრა მნიშვნელოვანი ქონებით უზრუნველყოფილი ფიზიკური პირისათვის საქართველოს რეზიდენტობის მინიჭების ახალი წესი.

როგორც უკვე ვიცით, ფიზიკური პირი (საქართველოს მოქალაქეები, უცხო ქვეყნის მოქალაქეები და მოქალაქეობის არმქონე პირები) არის მნიშვნელოვანი ქონებით უზრუნველყოფილი პირი თუ მისი დადასტურებული ქონება აღემატება 3 მილიონ ლარს ან წლიური შემოსავალი განცხადების წარდგენამდე ბოლო 3 წლის განმავლობაში აღემატება 200 000 ლარს.

ახალი ბრძანებით შეიცვალა ფიზიკური პირისათვის რეზიდენტობის მინიჭების წესი. კერძოდ, ფიზიკურ პირს საქართველოს რეზიდენტობა ენიჭება იმ შემთხვევებში, თუ ფიზიკური პირი მნიშვნელოვანი ქონებით უზრუნველყოფილი პირია და:

ა) საქართველოში ფლობს არანაკლებ 500 000 აშშ დოლარის ეკვივალენტი ლარში ღირებულების  ქონებას და აქვს ბინადრობის ნებართვა/ბინადრობის მოწმობა/საქართველოს მოქალაქის პირადობის მოწმობა; ან

ბ) საქართველოში ფლობს არანაკლებ 500 000 აშშ დოლარის ეკვივალენტი ლარში ღირებულების  ქონებას და ადასტურებს, რომ საქართველოში არსებული წყაროდან განცხადების წარდგენამდე ბოლო საგადასახადო წელს მიიღო არანაკლებ 25 000 ლარის  შემოსავალი.

საქართველოს რეზიდენტობის მოსაპოვებლად ფიზიკური პირი (პირადად ან უფლებამოსილი წარმომადგენლის მეშვეობით) განცხადებით მიმართავს შემოსავლების სამსახურს, რომელ განცხადებასაც მატერიალური ან/და ელექტრონული ფორმით თან უნდა დაერთოს დოკუმენტები, რომლებიც ადასტურებს იმ აუცილებელი კრიტერიუმების შესრულებას რაც დადგენილია აღნიშნული ბრძანებით რეზიდენტობის ცნობის მინიჭებისათვის.

შემოსავლების სამსახური განიხილავს საქართველოს რეზიდენტობის მაძიებელი ფიზიკური პირის მიერ წარდგენილ დოკუმენტებს და ხარვეზის არარსებობის შემთხვევაში, განცხადების მიღებიდან 7 სამუშაო დღის განმავლობაში წარდგინებით მიმართავს საქართველოს ფინანსთა მინისტრს რეზიდენტობის მაძიებლისთვის საქართველოს რეზიდენტობის მინიჭების თაობაზე, ხოლო ხარვეზის არსებობის შემთხვევაში, აღნიშნულის თაობაზე ატყობინებს განმცხადებელს და ხარვეზის აღმოსაფხვრელად განუსაზღვრავს ვადას არაუმეტეს 30 დღისა. ასევე, ბრძანებით გათვალისწინებული პირობების დაუკმაყოფილებლობის შემთხვევაში, შემოსავლების სამსახური უარს ეუბნება განმცხადებელს რეზიდენტობის მინიჭების თაობაზე.

შპს კრესტონ ჯორჯია

მმართველი პარტნიორი                                               დავით პაპიაშვილი

საგადასახადო აუდიტის დეპარტამენტის ხელმძღვანელი       რუსუდან ჭაბუკიანი

The post 2023 წლის მარტის თვის განმავლობაში საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობაში შესული ცვლილებები appeared first on ფინანსური აუდიტი და საგადასახადო მომსახურება.

საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობაში შესული ცვლილებები

Kreston Georgia აგრძელებს საგადასახადო კანონმდებლობაში შესული ცვლილებებისა და სიახლეების მიმოხილვას. ამჯერად გთავაზობთ 2023 წლის თებერვლის თვეში შესული საკანონმდებლო სიახლეების მიმოხილვას.

შინაარსი

1. ცვლილებები ფინანსთა მინისტრის ბრძანებებში 2

1.1. ცვლილება საგადასახადო საკითხებში ურთიერთდახმარების შესახებ 2

1.2. ცვლილება დღგ–ის დეკლარაციაში, ტურისტული საწარმოს სტატუსის მქონე პირებისათვის 3

1.3. განისაზღვრა, საგადასახადო ორგანოს მიერ გადასახადის გადამხდელად აღრიცხული პირის, საგადასახადო აღრიცხვის გაუქმების წესი 4

2. ცვლილებები შემოსავლების სამსახურის უფროსის ბრძანებებში 6

2.1. ახალი მეთოდური მითითება „ვირტუალური ზონის პირის მოგების გადასახადით დაბეგვრის თაობაზე“ 6

2.2. ახალი N2549 და N2550 სიტუაციური სახელმძღვანელოები, კაპიტალის გაზრდისა და შემცირების შესახებ 8

2.3. ახალი N1517 სიტუაციური სახელმძღვანელო, დაზარალებული პირების დაფინანსების დაბეგვრის შესახებ 9

2.4. ახალი N2432 სიტუაციური სახელმძღვანელო, სისტემურ–ელექტრონული სათამაშო ანგარიშიდან გატანილი თანხის დაბეგვრის შესახებ 9

1.1ცვლილებები საქართველოს საგადასახადო კოდექსში

1.1.1.ტერმინთა ცვლილებები საგადასახადო კოდექსში.

2023 წლის 24 თებერვალს გამოქვეყნდა ცვლილება საქართველოს საგადასახადო კოდექსში, რომელიც ამოქმედდება 2024 წლის 1 ივნისიდან.

განხორციელებული ცვლილებები ტექნიკური ხასიათისაა და განპირობებულია „ლატარიის, აზარტული და მომგებიანი თამაშობების მოწყობის შესახებ“ საქართველოს კანონის პროექტით განსახორციელებელი ცვლილებიდან გამომდინარე და ითვალისწინებს აღნიშნული პროექტით გათვალისწინებული ტერმინოლოგიის საქართველოს საგადასახადო კოდექსში ასახვას.

ცვლილების შედეგად, საქართველოს საგადასახადო კოდექსი შესაბამისობაში მოვიდა „ლატარიის, აზარტული და მომგებიანი თამაშობების მოწყობის შესახებ“ საქართველოს კანონთან. ძირითადი ცვლილება შეეხო ტერმინს _ „ტოტალიზატორის სისტემურ–ელექტრონული ფორმით მოწყობა“, რომელიც შეიცვალა ტერმინით „სისტემურ–ელექტრონული ფორმით ტოტალიზატორის თამაშობების ორგანიზება“.

1.1.2.საგადასახადო საიდუმლოებასთან დაკავშირებული ცვლილებები.

2023 წლის 27 თებერვალს გამოქვეყნდა ცვლილება საქართველოს საგადასახადო კოდექსში, რომელიც ამოქმედდება 2025 წლის 1 იანვრიდან. ცვლილების შედეგად, სსკ–ის 39-ე მუხლის მე-2 ნაწილს დაემატა „წ“ და „ჭ“ ქვეპუნქტები. აღნიშნული მუხლით განისაზღვრება ის პირები, რომელთაც შესაძლოა გადაეცეს  ცალკეული გადასახადის გადამხდელის შესახებ იდენტიფიცირებული ინფორმაცია, რომელიც თავის მხრივ წარმოადგენს საგადასახადო საიდუმლოებას. ცვლილებამდე არსებული პირების ჩამონათვალს კიდევ დაემატა შემდეგი პირები:

 წ) სსიპ საჯარო შესყიდვების სააგენტო – „საჯარო შესყიდვების შესახებ“ საქართველოს კანონით გათვალისწინებული უფლებამოსილებების განხორციელებისას;

ჭ) საჯარო შესყიდვებთან დაკავშირებული დავების განხილვის საბჭო – „საჯარო შესყიდვების შესახებ“ საქართველოს კანონით გათვალისწინებული უფლებამოსილებების განხორციელებისას.

შედეგად, 2025 წლის 1 იანვრიდან, საჯარო შესყიდვების სააგენტო და მასთან დაკავშირებული დავების განხილვის საბჭო, უფლებამოსილი ხდება საქართველოს კანონმდებლობით განსაზღვრული უფლებამოსილი ორგანოსგან გამოითხოვოს პირის შესახებ საგადასახადო საიდუმლოების მონაცემები, „საჯარო შესყიდვების შესახებ“ საქართველოს კანონით გათვალისწინებული უფლებამოსილებების განხორციელებისას.

1.2.ცვლილებები ფინანსთა მინისტრის ბრძანებებში

1.2.1.ცვლილება დღგ–ის თანხის კორექტირების წესში.

2023 წლის 6 თებერვალს გამოქვეყნდა და ძალაში შევიდა ცვლილება ფინანსთა მინისტრის N996 ბრძანებაში და ინსტრუქციის 73³–ე მუხლს, რომელიც განსაზღვრავს დღგ–ის თანხის კორექტირების წესს, დაემატა მე-4 პუნქტის „დ“ ნაწილი, მე-10 და მე-11 პუნქტები. 

ცვლილებამდე არსებული რედაქციით, დასაბეგრი ოპერაციის თანხა ექვემდებარებოდა კორექტირებას თუკი ადგილი ჰქონდა ერთ–ერთს შემდეგი გარემოებებიდან:

ა) საგადასახადო ორგანოში წარდგენილია ან/და დღგ–ის დეკლარაციაში ასახულია საგადასახადო ანგარიშფაქტურა, რომელშიც დღგ–ის თანხა არასწორად არის მითითებული;

ბ) დღგ–ის დეკლარაციაში არასწორად არის მითითებული დღგ–ის თანხა;

გ) გამოწერილია დღგ–ის ანგარიშფაქტურა, რომელშიც დღგ–ის თანხა არასწორად არის მითითებული.

ცვლილების შედეგად კი, არსებულ გარემოებებს დაემატა კიდევ ერთი გარემოება, რაც შემთხვევაშიც დღგ–ის თანხა ასევე ექვემდებარება კორექტირებას. ეს ახალი „დ“ გარემოება კი არის, როდესაც უძრავი ნივთის მიწოდების ოპერაციაზე დღგ დარიცხულია საგადასახადო შემოწმების შედეგად, რომლის საფუძველზეც საგადასახადო ორგანომ განახორციელა პირის დღგ–ის გადამხდელად რეგისტრაცია.

ამასთან, თუ კორექტირების გამომწვევი გარემოება დადგა საგადასახადო შემოწმების მიმდინარეობისას, შემოწმებით მოცულ საანგარიშო პერიოდში, დღგ–ით დასაბეგრი თანხა კორექტირდება საგადასახადო ორგანოს მიერ. სხვა შემთხვევაში, კი დღგ–ის თანხის კორექტირების მიზნით, გადასახადის გადამხდელი საგადასახადო ორგანოს თავად წარუდგენს  №III-24​1 დანართით დადგენილი ფორმის დეკლარაციას, რომელშიც მონაცემები შეიტანება უჯრების დასახელებების (შინაარსის) შესაბამისად, რასთან დაკავშირებითაც საგადასახადო ორგანო უფლებამოსილია გადასახადის გადამხდელს მოსთხოვოს დამატებითი  დოკუმენტის ან ინფორმაციის წარმოდგენა. აღნიშნული დეკლარაციით მოთხოვნილი დღგ–ით დასაბეგრი თანხის კორექტირებასთან დაკავშირებით გადაწყვეტილებას იღებს საგადასახადო ორგანო, დეკლარაციის რეგისტრაციის დღიდან 2 თვის ვადაში. დღგ–ით დასაბეგრი თანხა დაკორექტირდება საგადასახადო ორგანოს მიერ შესაბამისი გადაწყვეტილების მიღების შემთხვევაში. ხოლო, დღგ–ის თანხის კორექტირებაზე უარის თქმის შესახებ მოტივირებული გადაწყვეტილება გადასახადის გადამხდელს ეგზავნება გადაწყვეტილების მიღებიდან არაუგვიანეს 5 სამუშაო დღისა.

გამოქვეყნებულ ცვლილებას თან ახლავს, დანართი №III-24​1, რომლის მიხედვითაც, საჭიროების შემთხვევაში, უნდა განხორციელდეს გადამხდელის მიერ დეკლარაციის წარდგენა. აღნიშნული დანართი შეგიძლიათ იხილოთ თანდართულ ბმულზე: https://matsne.gov.ge/ka/document/view/5712276?publication=0

1.2.2.ცვლილება სმფ–ის ჩამოწერის დადასტურების წესში. 

2023 წლის 24 თებერვალს გამოქვეყნდა და ძალაში შევიდა ცვლილება ფინანსთა მინისტრის N994 ბრძანებაში და ინსტრუქციის 33-ე მუხლს, რომელიც შეეხება განცხადება დოკუმენტის გაფორმებას, დაემატა მე-7 პუნქტი. აღნიშნული ახალი პუნქტის მიხედვით, გადასახადის გადამხდელი ვალდებულია „სასაქონლო–მატერიალური ფასეულობების ჩამოწერის დადასტურების შესახებ“ განცხადების წარდგენამდე, ვადაგასული ან/და გამოსაყენებლად ან შემდგომი მიწოდებისათვის უვარგისი საქონელი გამოაცალკევოს ვარგისი საქონლისგან. ამასთან, აღნიშნული მოთხოვნის შეუსრულებლობა წარმოადგენს ჩამოწერის დოკუმენტის დადასტურების გამომრიცხველ გარემოებას.

შპს კრესტონ ჯორჯია

მმართველი პარტნიორი                                               დავით პაპიაშვილი

საგადასახადო აუდიტის დეპარტამენტის ხელმძღვანელი       რუსუდან ჭაბუკიანი

The post 2023 წლის თებერვლის თვის განმავლობაში საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობაში შესული ცვლილებები appeared first on ფინანსური აუდიტი და საგადასახადო მომსახურება.

The post 2023 წლის იანვრის თვის განმავლობაში საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობაში შესული ცვლილებები appeared first on ფინანსური აუდიტი და საგადასახადო მომსახურება.

The post 2022 წლის ნოებრისა და დეკემბრის თვის განმავლობაში საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობაში შესული ცვლილებები appeared first on ფინანსური აუდიტი და საგადასახადო მომსახურება.

The post 2022 წლის ოქტომბრის თვის განმავლობაში საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობაში შესული ცვლილებები appeared first on ფინანსური აუდიტი და საგადასახადო მომსახურება.

The post 2022 წლის სექტემბრი თვის განმავლობაში საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობაში შესული ცვლილებები appeared first on ფინანსური აუდიტი და საგადასახადო მომსახურება.